Onderwijs en schoolboeken
Sinds mei 2008 is de Wet Gratis Schoolboeken van start gegaan. Door deze wet worden scholen in het voortgezet onderwijs verplicht een Europese aanbesteding te doen om voor elk leerjaar de schoolboeken gratis aan leerlingen beschikbaar te stellen. Om het aanbestedingstraject zo zorgvuldig en correct mogelijk te laten verlopen heeft het Ministerie van OCW toen de Taskforce Gratis Schoolboeken opgericht.
Per 1 oktober 2009 zijn de taken van de Taskforce Gratis Schoolboeken overgedragen aan de Dienst Uitvoering Onderwijs (DUO), voorheen CFI. In samenwerking met PIANOo is het Voorlichtingsteam Inkoopprofessionalisering Onderwijsinstellingen opgericht, wat zich bezig hield met de professionalisering van het inkoopbeleid bij scholen. Ook is een kennisnetwerk gevormd voor scholen op het gebied van Europees aanbesteden. De website gratisschoolboeken.nl is opgeheven. De informatie en modeldocumenten blijven echter beschikbaar en wel op pianoo.nl. Het voorlichtingsteam is per 31 december 2011 opgeheven.
Europees aanbesteden
Bij Europees aanbesteden maakt u uw wensen kenbaar aan alle potentiële leveranciers. U geeft aan welke eisen u stelt aan (de levering van) lesmateriaal. En u geeft aan hoe u de aanbiedingen van leveranciers gaat beoordelen. In het geval van de aanschaf en/of huur van schoolboeken zijn met name de uitgevers, distributeurs en andere boekhandels potentiële leveranciers. De leveranciers stellen op basis van uw opdrachtomschrijving hun aanbod zo aantrekkelijk mogelijk op. U krijgt zo precies wat u gevraagd heeft voor de meest gunstige prijs.
Vier fasen bij Europees aanbesteden
Het proces van Europees aanbesteden is hieronder ingedeeld in vier fasen. Binnen elke fase worden daarnaast weer verschillende stappen onderscheiden.
- Voorbereiden aanbesteding: deze fase omvat de aanvang van het project en eindigt na goedkeuring van het plan van aanpak.
- Opstellen offerteaanvraag: deze fase start met het opstellen van de aanbestedingsleidraad en eindigt bij indiening van de offertes.
- Selectie en toetsen gunningscriteria: deze fase start met het openen van offertes en eindigt na bekendmaking van de voorlopige gunning.
- Gunnen en contracteren: deze fase begint met het informeren van de inschrijvende partijen en eindigt bij ondertekening van het contract.
Voor elke stap zijn instrumenten beschikbaar die helpen bij het doorlopen van de stap: variërend van handleidingen tot een planinstrument en diverse modellen.
Meer informatie over de stappen en handige instrumenten
Wanneer moet ik met de aanbesteding beginnen?
Het proces van aanbesteden kost tijd, zowel in de voorbereiding als in de uitvoering. Een goede voorbereiding door middel van marktoriëntatie en het leren van ervaringen van andere scholen is van groot belang. Daarnaast dient u rekening te houden met zowel de termijnen die samenhangen met het doorlopen van een aanbestedingsprocedure als de termijnen die samenhangen met de logistieke processen in de educatieve boekenmarkt. Het is daarom verstandig zo snel mogelijk te beginnen met de voorbereiding van een Europese aanbesteding van lesmateriaal. Handig hulpmiddel hierbij is het opstellen van een planning voor het totale proces van aanbesteden (incl. voorbereiding en uitvoering) waarbij rekening gehouden wordt met de logistieke processen in de educatieve boekenmarkt. Belangrijk punt is en blijft, dat goede voorbereiding de kwaliteit van de bestekken alleen maar ten goede kan komen.
Welk lesmateriaal wordt gratis?
Alle schoolboeken en al het lesmateriaal dat door het schoolbestuur voor een specifiek leerjaar wordt voorgeschreven, is vanaf het schooljaar 2009-2010 gratis voor ouders.
Dat geldt ook voor schoolboeken en lesmateriaal die nodig zijn voor het volgen van extra onderwijsaanbod. Scholen zijn verantwoordelijk voor het gratis beschikbaar stellen van schoolboeken/lesmateriaal zoals omschreven in artikel 6e van de Wet op het voortgezet onderwijs voor al het onderwijs dat wordt aangeboden.
Hieronder is opgesomd wat de scholen in ieder geval gratis beschikbaar moeten stellen omdat ze daarvoor een vergoeding van de overheid ontvangen. En vindt u zaken die ouders zelf op aanwijzing van de school aanschaffen of waarvan het gebruik via de vrijwillige ouderbijdrage in rekening mag worden gebracht. Deze opsommingen zijn niet limitatief.
Wat scholen kosteloos aan leerlingen moeten verstrekken (valt onder de definitie van artikel 6e van de WVO):
- leerboeken
- werkboeken
- projectboeken en tabellenboeken
- examentrainingen en examenbundels
- eigen leermateriaal van de school en bijbehorende cd's en dvd's
- licentiekosten van digitaal leermateriaal lesmateriaal voor keuze vakken
- aangepaste schoolboeken voor leerlingen met een leesbeperking zoals visueel gehandicapten en dyslectici
Wat scholen aan ouders kunnen vragen om zelf aan te schaffen of in plaats daarvan voor het gebruik een bedrag kunnen vragen via de vrijwillige ouderbijdrage:
- atlas
- woordenboeken
- agenda
- rekenmachine
- sportkleding
- gereedschap
- schrift en multomap
- pennen en dergelijke
Keuze lesmateriaal
De wettelijke verplichting om lesmateriaal gratis ter beschikking te stellen, zal voor veel scholen aanleiding zijn om hun leermiddelenbeleid tegen het licht te houden. Dit is hét moment om uit te zoeken of het lesmateriaal nog goed aansluit bij de onderwijsvisie, of het actueel genoeg is, of dat het huidige lesmateriaal (gedeeltelijk) aan vervanging toe is en op welke manier deze innovatieve vraag tot stand gaat komen.
Heeft u nog vragen?
Indien u vragen over (Europees) Aanbesteden heeft dan kunt u contact opnemen met PIANOo.
Vragen over andere wet- en regelgeving die betrekking heeft op scholen kunt u stellen aan ico@ocwduo.nl.
Leidraad Europese aanbestedingen
E-mail deze pagina
