Maaisel en ander groenafval toegelicht

Door het Programma Van Afval naar Grondstof en beleidsambities met betrekking tot de biobased economy staat het hoogwaardig hergebruik van afval- en reststromen volop in de belangstellling. Onder deze reststromen valt ook maaisel en ander groenafval. Op deze pagina vindt u een produktomschrijving en wordt de meest relevante regelgeving toegelicht. 

Beleidsambities

In 2013 heeft het Kabinet het programma Van Afval naar Grondstof gepresenteerd, waarmee zij beoogt de transitie naar een circulaire economie te bewerkstelligen: een economie waarin onder meer het hoogwaardig hergebruik van producten en grondstoffen is gemaximaliseerd.

Ook beleidsambities met betrekking tot de biobased economy leiden tot een herwaardering van met name organische reststromen. Deze reststromen kunnen ingezet worden als grondstof voor hoogwaardige biobased producten.

Van Afval Naar GrondstofIcoon externe link op rijksoverheid.nl

Herwaardering

Deze ontwikkelingen hebben bij alle overheden geleid tot een herwaardering van de geproduceerde organische reststromen zoals maaisel en ander groenafval. Niet langer is deze reststroom 'waardeloos afval', maar juist een potentiële grondstof voor nuttige toepassingen. Dit uit zich in onderzoekstrajecten, haalbaarheidsstudies, en het formuleren van lokale beleidsambities.

Een belangrijke stap bij het omzetten van deze ambities naar de praktijk vormt het toepassen van deze beleidsambities bij publieke aanbestedingen, in het bijzonder in de definitie van geschikte gunningscriteria. Met de definitie van nieuwe criteria bestaat de kans dat aanbestedende diensten en de markt elkaar niet direct goed begrijpen. Dit kan leiden tot risico's in het aanbestedingsproces. In dit marktdossier worden handvatten aangeboden om dit risico te beheersen.

Opwerking van maaisel en groenafval

Maaisels en ander groenafval komen vrij bij de aanleg en onderhoud van bermen en slootkanten, openbaar groen, en bos- en natuurterreinen. Hieronder valt ook afval dat hier sterk op lijkt, zoals grof tuinafval, afval van hoveniersbedrijven, agrarisch afval en afval dat vrijkomt bij aanleg en onderhoud van terreinen van instellingen en bedrijven.

De samenstelling van maaisels en groenafval varieert naar herkomst, jaargetijde en de wijze van inzamelen. Deze heterogeniteit – en de mogelijkheden om die te beïnvloeden - zijn belangrijk bepalend voor de opwerkingsmogelijkheden van het materiaal.

In beginsel geldt hoe hoogwaardiger het beoogde opwerkingsproces, des te hoger de eisen zijn aan de kwaliteit en homogeniteit van de reststroom. Zo vraagt vergisting van de reststroom tot biogas om een homogene samenstelling met minimaal zwerfvuil en geen zand. Terwijl compostproductie van nature flexibel is ten aanzien van fluctuaties in de samenstelling van het ingangsmateriaal. Op dit moment is composteren de meest toegepaste opwerkingsmethode.

Veel nieuwe technologieën voor een hoogwaardiger opwerkingsproces zijn in opkomst.

Overzicht technologieenIcoon externe link op biobasedeconomy.nl

Regelgeving voor de opwerking van maaisels en groenafval

Voor de opwerking van maaisels en groenafval zijn in het bijzonder de afvalregelgeving en de meststoffenregelgeving relevant. De wetgever stelt eisen aan ontdoener, inzamelaar en verwerker van maaisels en groenafval.

Wet milieubeheer

Het Landelijk afvalbeheerplan 2 definieert voor verschillende reststromen een minimumstandaard voor hoogwaardige verwerking van een afvalstroom. De minimumstandaard is een invulling van de afvalhiërarchie voor afzonderlijke afvalstoffen en vormt op die manier een referentieniveau bij de vergunningverlening voor afvalbeheer. De Wet milieubeheer stelt echter twee uitzonderingssituaties waarin niet hoeft te worden voldaan aan de minimumstandaard. Deze situaties zijn:

Wanneer gebruik wordt gemaakt van de vrijstellingsregeling plantenresten en tarragrond.Wanneer de afvalstoffenregelgeving niet van toepassing is, conform artikel 10.1a, lid 1, sub f van de Wet milieubeheer.

Landelijk afvalbeheerplanIcoon externe link op lap2.nl

Meststoffenwet

De eisen voor gedragingen uit de Meststoffenwet zijn relevant voor de opwerking van maaisels en groenafval wanneer deze als meststof of bodemverbeteraar worden ingezet. Registratie conform de Meststoffenwet en bijbehorende Uitvoeringsregeling en –besluit is dan noodzakelijk. Dit staat overigens los van de vraag of het materiaal onder de werkingssfeer van de afvalstoffenregelgeving valt.

MeststoffenwetIcoon externe link op wetten.overheid.nl

Uitvoeringsbesluit MeststoffenwetIcoon externe link op wetten.overheid.nl

Terug naar: Aan de slag met Maaisel en ander groenafval 

Dit marktdossier is opgesteld in samenwerking met de Branche Vereniging Organische Reststoffen (BVOR). PIANOo ontvangt graag opmerkingen, verduidelijkingen en aanvullingen op dit marktdossier. U kunt hiervoor gebruik maken van het contactformulier