Provincie Overijssel ondersteunt innoverende ondernemers

Innoveren is nu een stuk gemakkelijker voor ondernemers in Overijssel. De provincie biedt bedrijven onder meer innovatieloketten en een speciaal actieprogramma om hun innovatieve aanpak te stimuleren. Naast regulier innovatiebeleid heeft de provincie bij aanbestedingen steeds meer aandacht voor innovatieve oplossingen vanuit de markt. ‘Zo maken we Overijssel klaar voor een duurzame toekomst.’ (juli 2019)

Praktijkvoorbeeld innovatiegericht inkopen

De provincie Overijssel heeft naast de regionale ontwikkelmaatschappij drie innovatieloketten voor ondernemers; in Deventer, Enschede en Zwolle. Daarnaast stelt de provincie zich via een speciaal actieprogramma beschikbaar als launching customer. Dat betekent dat zij als eerste klant innovaties afneemt. Als eerste klant van innovaties kan de provincie bedrijven ondersteunen om sneller door de zogenaamde ‘vallei des doods’ heen te komen: de fase tussen prototype en daadwerkelijke marktintroductie.

Actieprogramma  op overijssel.maglr.com

Bijzonder

De provincie gebruikt innovatieloketten om informatie te geven bij vragen en ideeën van ondernemers. Maar ook om voor aanbestedingen informatie over innovaties op te halen uit de markt. Zowel deze dubbele inzet van innovatieloketten als het launching customership zijn vernieuwend.

Voordelen

  • Door samen innovatieve oplossingen te zoeken is er een betere relatie tussen opdrachtgever en -nemer.
  • Dankzij nauwer contact via de loketten weet de provincie goed wat er aan innovatieve ontwikkelingen zijn in de regio.
  • Bedrijven, van gevestigde ondernemingen tot start-ups, weten waar ze moeten zijn met hun vragen en ideeën.
  • Producten waarbij de provincie als launching customer heeft opgetreden hebben een goede referentie voor verdere opschaling.

Nadelen

  • Er bestaat een spanning tussen stimuleren van de regionale economie en innovatiegericht aanbesteden waarbij je de beste oplossing wilt, onafhankelijk van de postcode.

‘Als provincie Overijssel startten we in 2017 met het actiever inkopen van innovaties. Doel: in drie jaar tijd 10 innovaties inkopen.’ Aan het woord is Jantsje op de Hoek, programmaleider Innovatiegericht Inkopen bij provincie Overijssel. ‘We hechten in aanbestedingen steeds meer belang aan innovatieve oplossingen, want vaak zijn traditionele oplossingen niet goed, snel of makkelijk genoeg voor huidige problemen.’ Als voorbeeld van een innovatieve oplossing noemt Op de Hoek de monitoring van infrastructurele ‘kunstwerken’ zoals beweegbare bruggen, viaducten en sluizen. ‘De monitoring en inspectie is heel arbeidsintensief en niet altijd even objectief. Door inzet van slimme technologie, bijvoorbeeld “pratende bruggen” – bruggen die zelf aangeven wanneer er inspectie moet plaatsvinden – of door de inzet van drones, kan een inspectie sneller en beter.’

Innovatieloketten: voor bedrijven én provincie

De behoefte aan innovaties komt van twee kanten. Op de Hoek: ‘Als provincie willen wij een sterke regionale economie. We zoeken daarvoor naar innovatieve oplossingen want we kunnen de problemen van morgen niet oplossen met de antwoorden van gisteren. Als inkoper hebben wij hierin een leidende functie. Aan de andere kant zien bedrijven innovatieve oplossingen, maar weten ze niet waar ze er mee terecht kunnen of vinden ze het lastig de markt op te gaan met hun innovatie. Als provincie bieden we hier nu steun, door als eerste klant het risico te delen én met de innovatieloketten.’ De innovatieloketten brengen provincie en ondernemers gemakkelijker dan ooit samen. Die loketten hebben twee functies: ze zijn het eerste aanspreekpunt voor ondernemers die vragen hebben, samenwerking zoeken of (financiële) steun nodig hebben. En daarnaast gebruikt de provincie de loketten wanneer zij een innovatiegerichte uitvraag heeft. Ondernemers krijgen dan het verzoek om input te geven die provinciale aanbestedingen kan aanscherpen. ‘De loketten staan in de regio’s Enschede, Deventer en Zwolle’, vertelt Op de Hoek. ‘Zij staan dicht bij regionale ondernemingen, weten waar die bedrijven mee bezig zijn en hoe we ze kunnen benaderen. Daardoor zien de loketten welke innovatieve ontwikkelingen zijn die wij bij onze aanbestedingen kunnen gebruiken. En of we ondernemers kunnen helpen met bijvoorbeeld subsidieregelingen, actieprogramma’s en innovatiefonds.’

Actieprogramma: de provincie als eerste klant

Voor het implementeren van goede, werkbare innovaties is geld, tijd en onderzoek nodig. Op de Hoek: ‘Daarvoor is niet bij elke aanbesteding ruimte. Bij elk vraagstuk moeten we kijken in hoeverre innovatiegericht inkopen nodig en mogelijk is.’ Hiervoor gaat de provincie in gesprek met innoverende marktpartijen – geselecteerd via onder meer de innovatieloketten.
‘Die innovatieve ondernemingen zijn vaak heel enthousiast en komen met goede ideeën. Alleen hebben ze niet altijd de financiële capaciteit of mogelijkheid om die ideeën te testen in de praktijk. Ook hebben ze niet altijd de daadwerkelijke behoefte van klanten goed in beeld. Provincie Overijssel stelt zich daarom vanuit een speciaal actieprogramma beschikbaar als eerste klant. Op de Hoek: ‘Met zo’n launching customer kunnen ondernemingen hun innovaties samen met de klant verder ontwikkelen en testen.’ Een kernteam van projectleiders, budgethouders, business developers en programmaondersteuners kijkt bij welke vraagstukken de provincie als launching customer kan optreden. De aanbestedingen die we vervolgens uitschrijven zijn heel gevarieerd: van Europees aanbesteden tot enkelvoudig onderhands. Ook gebeurt het dat een ondernemer zelf bij ons aanklopt met een innovatie die goed blijkt te passen bij een vraagstuk.’

Resultaat: een duurzaam Overijssel

De provincie zet met zowel de innovatieloketten als innovatie-ondersteunende programma’s in op een sterkere regionale economie. ‘Als provincie moet je voor die sterkere economie enthousiast blijven samenwerken en innoveren met bedrijven’, vertelt Op de Hoek.
Met het innovatieve beleid dat Overijssel nu voert, zijn al verschillende projecten ontwikkeld. Zo is er inmiddels een fietspad van gerecycled plastic en ligt er een rotonde van cementloos beton – uniek in Europa. ‘Beide projecten zitten nog in de testfase, want alle seizoenen moeten een keer voorbij zijn geweest voordat je alle data hebt. Maar het ziet er veelbelovend uit. We maken Overijssel stap voor stap klaar voor een duurzame toekomst!’

Geleerde lessen en tips:

  • Zorg als launching customer dat je niet alles vooraf met eisen dichttimmert. Maar ga vroegtijdig met de markt in gesprek laat ruimte voor vernieuwing.
  • Innovaties kunnen falen of langer nodig hebben dan verwacht. Zorg er daarom voor dat er middelen zijn om dit falen of die vertraging te kunnen dekken.
  • Werk vanuit je enthousiasme. Zie innoveren niet als een ‘moetje’, maar als vast en waardevol onderdeel van je werkzaamheden.