Circulaire bedrijfskleding kan flinke bijdrage leveren aan verduurzaming (leernetwerk Bedrijfskleding, 4 juli 2019)

Toon pagina in menu

Circulaire bedrijfskleding scoort hoog op de ladder van duurzame bedrijfsveranderingen. Meer nog dan milieuvriendelijk papier, plastic en ict. Maar hoe zet je als inkopende organisatie een inkooptraject van circulaire bedrijfskleding op? En met welke aspecten dient een organisatie rekening te houden? Voldoende draagvlak blijkt een belangrijke voorwaarde.

Leerpunten

  • Circulaire bedrijfskleding draagt relatief veel bij aan een duurzamere bedrijfsvoering.
    Circulaire bedrijfskleding scoort hoog als het gaat om CO2-reductie, vermindering van watergebruik en het verbeteren van sociale en arbeidsomstandigheden.
  • Creëer draagvlak binnen de organisatie en verken de markt.
    Verbind Sustainable Development Goals (SDG) met organisatiedoelen en weet wat de markt kan bieden. Zo weet je wat er mogelijk is, heb je inzicht in knelpunten en risico’s en creëer je makkelijker commitment bij het management en bij de gebruiker.
  • Denk goed na over duurzaamheidscriteria voor het ontwerp en of je ontwerp en productie los wilt aanbesteden of gezamenlijk.
  • Let bij circulair inkopen op de technische aspecten, organisatorische aspecten en financieel-economische aspecten.
  • Denk na over de procedure van aanbesteden en over de contractvorm en samenwerking met leverancier(s).

‘Investeren in circulaire bedrijfskleding kan een flinke bijdrage leveren aan verduurzaming’, vertellen Ruud Scheerder van PIANOo en Barbara van Offenbeek van Rijkswaterstaat. ‘Recyclebare bedrijfskleding zorgt er namelijk voor dat textiel (vezels) langer gebruikt worden en minder katoen geproduceerd hoeft te worden. Ook gebruik je minder kleding, waarmee je bijdraagt aan minder CO2-uitstoot en een reductie van het watergebruik . Bijkomende voordelen zijn er ook. Reparatieservices en retourstromen kunnen de regionale bedrijvigheid stimuleren en voor het sorteren van geretourneerde kleding kan je gebruik maken van mensen met een afstand van de arbeidsmarkt.  sociale In combinatie met het organiseren van een retourstroom kan circulaire bedrijfskleding een financieel voordeel opleveren, omdat je meer kleding hergebruikt, bespaart op onder meer verbrandingskosten en geretourneerde kleding waarde heeft.

Draagvlak

Circulaire bedrijfskleding inkopen gaat niet vanzelf. Van Offenbeek: ‘Commitment en een stevig draagvlak binnen heel de organisatie vormen de basis. Borging ervan leidt daarbij tot extra duidelijkheid, ook wanneer het in een traject een keer tegenzit. Vanwege de relatief jonge markt is een grondige marktverkenning voor het verkrijgen van draagvlak essentieel. Wat zijn bijvoorbeeld de risico’s voor de klant, ontwerper en producent? Het is raadzaam om dat vooraf helder voor ogen te hebben. Gedegen marktkennis maakt het gemakkelijker om zowel de directie als de gebruiker te overtuigen.’

Ambitie

Verbind Sustainable Development Goals (SDG) met organisatiedoelen, ook dat kan het draagvlak vergroten, zegt Scheerder. ‘Stel vervolgens een ambitie op – in samenspraak met aan de organisatie gelieerde stakeholders. Laat deze optekenen, vastleggen en ten slotte ook ondertekenen. Zo zien de betrokkenen waaraan ze werken en met wie. En hoe ze gestelde doelen kunnen bereiken.’

Aanjager

Elke transitie is volgens Scheerder bovendien gebaat bij een aanjager. Hij raadt daarom aan te zoeken naar ‘sponsors’. Het liefst in het hogere segment. ‘Dreigt een traject vast te lopen? Of zijn er tegenvallers te melden? Dan zijn zij degenen die invloed kunnen uitoefenen. Dit kan essentieel zijn voor de voortgang van het traject.’

Ontwerp en productie

Zijn de ambitie en doelen duidelijk, en is vastgesteld wat de eisen aan de kleding zijn? Dan kan de inkopende organisatie gaan nadenken over de inkoop van de kleding. Daarbij staat de organisatie voor een belangrijke keus: houdt zij ontwerp en productie gescheiden? Of brengt zij de onderdelen onder bij een en dezelfde partij? Aan beide vormen kleven voor- en nadelen en er zal per project bekeken moeten worden wat de best passende vorm is.

Technisch, organisatorisch en financieel

Van Offenbeek legt uit dat circulaire inkoop vervolgens vanuit 3 gedachtegangen kan plaatsvinden: technisch, organisatorisch en financieel. ‘Technisch omvat onder meer materialenkeus, levensduur, impact op het milieu en de mate van recyclebaarheid. Organisatorisch gaat over retourstromen en onderhoud. En kijkt de inkopende organisatie financieel, denk dan na over een duurzaam businessmodel, zodat de investering, zowel voor de eigen organisatie als voor de leverancier op termijn kan worden terugverdiend. De keuze hangt uiteindelijk af van wat de organisatie wil, het soort bedrijfskleding en het doel ervan.’

Gelijkwaardige partners

Van Offenbeek benadrukt tot slot het belang van partnership met leveranciers en duidelijkheid over verwachtingen. ‘Wat verwacht de inkopende organisatie van de leverende partij? Gaat het slechts om productinkoop? Of tellen ook diensten als onderhoud en retourstroom mee? Dat zijn factoren die niet alleen bepalend zijn voor de procedure, maar ook voor de contractvorm zelf.

Samenwerking met leveranciers

Investeren in circulaire bedrijfskleding vraagt om een nauwe samenwerking met leveranciers. ‘Met elkaar ontwikkel je een traject waarbij je eventuele knelpunten ook samen oplost’, zegt Van Offenbeek. ‘Bedenk wel, leveranciers moeten vaak grote investeringen doen. Voor hen is zo’n traject dan alleen interessant en haalbaar als ze een bepaald volume kunnen afzetten. Ook moeten ze voldoende tijd krijgen om bijvoorbeeld testen te doen met nieuwe textielvezels en afspraken te maken met hun eigen leveranciers.’

Over de sessie

Tijdens de leernetwerksessie Circulaire Bedrijfskleding op 4 april 2019 bogen de 25 deelnemers zich over de vraag hoe inkopende organisaties de omslag kunt maken van reguliere naar circulaire bedrijfskleding. Het enthousiasme onder de aanwezige inkopende organisaties was groot. Zo groot dat ze hebben afgesproken om in de vervolgsessies te onderzoeken of ze kleding voor boa’s (buitengewoon opsporingsambtenaren) gezamenlijk duurzaam kunnen inkopen. Ook het aspect van sociale arbeidsomstandigheden willen ze graag nader onderzoeken, en hoe mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt bijvoorbeeld betrokken kunnen worden bij een dienst voor kledingreparatie.’

Begeleiders

Ruud Scheerder van PIANOo en Barbara van Offenbeek van Rijkswaterstaat begeleidden samen deze sessie.

De leernetwerken worden gefinancierd met klimaatgeld uit het regeerakkoord. Hiermee geeft de Rijksoverheid via inkoop een impuls aan de transitie naar een klimaatneutrale en circulaire economie. Klimaatenveloppe: impuls klimaatneutraal en circulair inkopen