Leernetwerk Duurzame Mobiliteit - verslag 30 oktober 2018

Toon pagina in menu

Uit recent onderzoek van Natuur & Milieu naar duurzaam inkopen van vervoer blijkt dat maar 4 van de 65 aanbestedingen voldoen aan de opgestelde milieucriteria uit 2017. "Er moet nu dus echt iets gebeuren, willen we onze ambities waarmaken om met duurzaam inkopen in 2025 naar nul procent uitstoot te gaan." Dat zei Chantal de Graaf (EVConsult) 30 oktober 2018 in Nieuwegein tijdens de laatste bijeenkomst van het leernetwerk Duurzame Mobiliteit in 2018.

De oplossing ligt volgens De Graaf al zeker binnen handbereik. "Er komen steeds meer elektrische voertuigen op de markt. Sommige elektrische personenauto’s kunnen al een afstand tot 500 kilometer overbruggen, voordat de accu weer moet worden opgeladen. Ook het aantal laadpalen in ons land neemt toe. Bovendien wordt elektrisch rijden de komende jaren veel goedkoper dan benzine of gas."

Aanbestedingstips

Ze kwam ook met enkele tips voor de aanbesteding van duurzaam doelgroepenvervoer. "Eis minder en wens meer. Laat de gunningscriteria voor duurzaamheid en minder uitstoot zwaarder meewegen. Ga ook meteen voor het schoonste wagenpark of overweeg in stappen tot een schoner wagenpark te komen. Kortom: Probeer te faseren en denk vooruit!"

Schrijf geen brandstof voor

Marco Fossen van Pitpoint Clean Fuels was nauw betrokken bij de benchmark van Natuur & Milieu. "Veel gemeenten worstelen met duurzaamheidseisen, terwijl het vaak zo simpel is. Een vervoerder bladert altijd eerst het bestek door. Als je eis om duurzaamheid goed weergeeft, zal hij het maximale eruit halen om zich van andere aanbieders te onderscheiden. Schrijf geen brandstof in de aanbesteding voor, maar laat de markt het werk doen en het beste in de markt opzoeken."

Ingroeiplan van 2-3 jaar

"Beveel een ingroeiplan aan om in 2-3 jaar een schoon wagenpark te krijgen en laat de vervoerder de brandstof kiezen om daar te komen. Het is namelijk niet duurzaam om dieselwagens van een paar jaar oud meteen aan de kant te zetten. Als je een ingroeiplan eist, ben ik ervan overtuigd dat je het schoonste wagenpark krijgt dat je wilt hebben. Tot slot: deel de opdracht voor duurzaam vervoer op in percelen, zodat ook kleinere vervoerders aan de aanbesteding kunnen meedoen."

Grootste uitdaging

Volgens Robin Matton van EVConsult is de grootste uitdaging voor overheden om nu ook de kleine en grote taxibussen te verduurzamen. "Het huidige wagenpark bestaat voor een groot deel uit diesel en groen aardgas, en voor een klein deel uit benzinewagens en elektrische auto’s. De meeste personenauto’s rijden al elektrisch. Nu moeten ook de kleine en grote taxibussen vergroenen, maar dat kan niet in één keer. Vervang als tussenstap daarom zoveel mogelijk diesels en benzinewagens voor wagens die op groen gas of elektrisch rijden. Dat verkleint al voor een groot deel de CO2-uitstoot. In de derde stap, als ook de grotere modellen op de markt komen, kun je alle wagens vervangen en alleen nog elektrisch of op waterstof rijden."

In oplossingen denken

Matton hield de deelnemers ook voor vooral in oplossingen te denken. "Denk in mogelijkheden voor grote taxibusjes en rolstoelbussen. Deel ritpatronen slim in en kijk ook naar andere typen voertuigen. Taxibussen vervoeren nu vaak 9 personen. Je kunt die ook vervangen door een kleiner elektrisch model dat 7 personen kan vervoeren.

Ook voor rolstoelbusjes zijn nog geen elektrische modellen. Je kunt echter wel een kleiner elektrisch busje laten ombouwen tot rolstoelvariant. Het enige nadeel is het gewicht van de laadklep en de batterij, waardoor chauffeur een ander rijbewijs nodig heeft om ermee te mogen rijden. Zorg dus eventueel voor omscholing van chauffeurs. De komst van waterstof kan dit probleem oplossen. Kortom: denk in oplossingen en niet in problemen."

Elektrische wijkhopper

Daphne van Lubeek van Stroomlijn, de publieke mobiliteitscentrale in Drechtsteden, bedacht zo’n oplossing toen veel reizigers klaagden over te lange wachttijden en omrijtijden van de huidige taxi’s. Het antwoord kwam in de vorm van de Wijkhopper, een kleinere, elektrische taxivariant.

"Wmo-pashouders en 75-plussers in de regio Drechtsteden reizen al heel lang met De Drechthopper. Uit een klanttevredenheidsonderzoek bleek dat twee op de tien klanten vonden dat ze te lang op een taxi moesten wachten. Om daar wat aan te doen, besloten we voor de kleine ritten tot 7 kilometer de elektrische Wijkhopper in te zetten, dat wel wat weg heeft van een luxe golfkarretje. Klanten zijn erg tevreden met de kortere rit en wachttijd, maar ook met de lage instap. En omdat je voor deze elektrische variant geen taxivergunning nodig hebt, kunnen ook vrijwilligers of chauffeurs in opleiding de ritten verzorgen. We werken daarnaast samen met Baanbrekend Drechtsteden, zodat mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt zicht krijgen op betaald werk. Het enige nadeel is dat de Wijkhopper alleen voor mobiele mensen of mensen met een rollator geschikt is. Rolstoelen kun je er niet meer vervoeren."

Reiziger centraal

Volgens Daphne is de Wijkhopper een goed voorbeeld van samenwerking tussen verschillende partijen. "Ons uitgangspunt was: we hebben een reiziger die eigenlijk vindt dat hij te lang op een taxi moet wachten. Hoe kunnen we hem helpen en wat kunnen we nog meer doen? Je hebt dus partijen nodig om iets voor elkaar te krijgen. Zoek die op en sluit je daarbij aan. Het helpt natuurlijk ook als je enthousiast met zo’n uitdaging aan de slag gaat."

Innovatie loont ook, want de elektrische Wijkhopper werd kortgeleden tweede bij de verkiezing voor de Taxi Innovatie Prijs 2018. Stroomlijn is nu van plan om de Wijkhopper ook op andere plaatsen in te zetten.

TCO-tool

EVConsult heeft eerder een rekenmodel ontwikkeld om binnen een publieke organisatie inzicht in de haalbaarheid van elektrisch rijden en daarmee draagvlak te creëren. De TCO-tool geeft snel inzicht in de kosten, de CO2-uitstoot en de afschrijving van het nieuwe wagenpark. De gratis tool staat op de website van PIANOo en het Leernetwerk Duurzame Mobiliteit.

TCO-tool voor dienstvoertuigen

Programma Klimaatneutraal en Circulair Inkopen 

Het Leernetwerk Duurzame Mobiliteit is onderdeel van het programma Klimaatneutraal en Circulair Inkopen, dat gefinancierd wordt uit de Klimaatgelden uit het regeerakkoord.
Klimaatenveloppe: impuls klimaatneutraal en circulair inkopen