Zoeken

Hoe kan de impact van Social return on investment (SROI) vergroot worden? Met die vraag is in 2017 de Rijksoverheid begonnen met het door ontwikkelen van haar SROI beleid. Om hiermee te experimenteren is een aantal proeftuinen social return opgestart. In dit praktijkvoorbeeld bespreken we de proeftuin die Esther Rijken (categoriemanager Interim management, Organisatie advies en Juridische Capaciteit) heeft opgestart in samenwerking met Ingrid Beukman (projectleider Berenschot Inclusief) van adviesbureau Berenschot. Lees hieronder hoe Rijken en Beukman dit hebben aangepakt en bekijk het stappenplan voor een samenvatting van hun werkproces. (PIANOo, januari 2019)

Hanzehogeschool Groningen wil de duurzaamste hogeschool van Nederland zijn. Toen ze vanwege veranderde wetgeving op zoek moest naar een nieuwe postdistributeur, zag ze daar meteen een kans in: ze besloot die distributeur maatschappelijk verantwoord in te kopen. Sociale onderneming Cycloon Post & Fietskoeriers kwam als winnaar uit de aanbesteding. ‘We hebben het beste uit de markt gehaald.’ (PIANOo, februari 2019)

Op 1 januari 2018 is Maatwerk voor Mensen, een nieuwe aanpak voor social return bij de Rijksoverheid in werking getreden. Al 18 proeftuinen met deze aanpak zijn gerealiseerd, afgelopen november is een nieuwe ronde met 10 proeftuinen van start gegaan. Op 7 februari 2019 is voor de initiatiefnemers van deze proeftuinen en andere geïnteresseerden, een Inspiratie en Doe-dag georganiseerd door het Adviesteam Social Return en Kirkman company. Hierbij stond de doorontwikkeling van de proeftuinen centraal. “We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden, enkel een raamwerk is genoeg om aan de slag te gaan en samen te leren.”

Bij het verduurzamen van het eigen wagenpark is de cijfermatige onderbouwing van de kosten en baten vaak een uitdaging en kan tot vertraging leiden. Het processchema verduurzaming doelgroepenvervoer en de TCO-tool voor doelgroepenvervoer 2.0 bieden overheden inzicht in de haalbaarheid van de overgang naar zero emissie doelgroepenvervoer. (april 2020)

De overheid kan als launching customer haar eigen inkoopkracht inzetten voor de ontwikkeling en toepassing van innovaties voor maatschappelijke uitdagingen. Hoe kan een overheid deze rol invullen? En hoe ervaren overheden deze rol? Op 5 maart 2019 organiseerde PIANOo een bijeenkomst om dieper in te gaan op het begrip launching customer. Aan de hand van onderzoeksresultaten van Dialogic en de ervaringen en inzichten van Rijkswaterstaat en gemeente Amsterdam werd de rol van launching customer nader onderzocht. De bijeenkomst maakt deel uit van een reeks kennisbijeenkomsten over innovatiegericht inkopen.

Door social return op te nemen in een aanbesteding, draag je als aanbestedende dienst bij aan het verhogen van de arbeidsparticipatie van mensen in kwetsbare posities. Van belang hierbij is dat je voor elke opdracht bepaalt of de inzet van social return proportioneel is. Per fase worden de aandachtspunten beschreven.

Wanneer je als overheid archeologische werkzaamheden laat uitvoeren, dan zijn op de aanbesteding van zo’n overheidsopdracht – afhankelijk van de waarde van de opdracht  - zowel het Europese aanbestedingsrecht, als de relevante nationale wet- en regelgeving van toepassing. (2019)

Gemeenten hebben een archeologische zorgplicht en initiatiefnemers (opdrachtgevers) van projecten waarbij de bodem wordt verstoord, zijn verplicht rekening te houden met eventueel aanwezige archeologische resten, indien een bestemmingsplan dat voorschrijft. De kosten van archeologisch onderzoek zijn in de regel voor rekening van de initiatiefnemer van de ontwikkeling. Er zijn diverse vormen van archeologisch onderzoek. Van inventariserend en waarderend vooronderzoek tot een opgraving. Op het land, maar ook op- en onder water.

Tot ongeveer 2000 werd archeologisch onderzoek voornamelijk uitgevoerd door de overheid (Rijksdienst en gemeentelijke diensten) en universiteiten met een opleiding archeologie. Marktwerking is rond het jaar 2000 als uitvloeisel van het Verdrag van Malta gemeengoed geworden in het Nederlandse archeologische bestel. Sindsdien dingen commerciële archeologische bedrijven mee in het verwerven van opdrachten voor archeologisch onderzoek.

Het archeologische bestel met archeologische marktpartijen en marktwerking, zoals we dat momenteel kennen, is eind jaren 1990 ontstaan. Er zijn meer dan 100 bedrijven en overheidsinstellingen actief binnen het archeologische werkveld. Deze variëren van eenpersoonsbedrijven (gespecialiseerde eenpitters) tot (enkele) bedrijven met enkele tientallen tot ruim honderd werknemers, en van sterk gespecialiseerde tot allround aanbieders van diensten en kennis.