Terugblik: Webinar Biodiversiteit in de inkoop - van papier naar praktijk

• Download in MP4 formaat MP4 | 914.65 MB
• Download in WEBM formaat WEBM | 197.61 MB

File: 20251104 Biodiversiteit Final
---

00:00:18,559 --> 00:00:21,800
Goedemiddag, welkom
bij het webinar over biodiversiteit...

00:00:21,920 --> 00:00:24,440
vanuit de studio van RVO in Den Haag.

00:00:24,559 --> 00:00:29,199
We hebben het vanmiddag over het
verankeren van biodiversiteit in de inkoop.

00:00:29,320 --> 00:00:32,799
Mijn naam is Hans Bloemendaal,
ik ben adviseur MVOI bij PIANOo.

00:00:32,920 --> 00:00:35,679
En ik ben vandaag de host van dit webinar.

00:00:35,799 --> 00:00:38,520
Ik doe eerst een aantal
huishoudelijke mededelingen.

00:00:38,640 --> 00:00:40,479
Het webinar komt op onze website.

00:00:40,600 --> 00:00:45,159
Je kan het dus zelf terugkijken of eventueel
een linkje doorsturen naar je collega.

00:00:45,280 --> 00:00:49,960
En de presentaties die we vandaag zien,
worden vandaag ook al met jullie gedeeld.

00:00:51,520 --> 00:00:55,960
Vragen kan je stellen via Q&A
of Vraag en Antwoord.

00:00:56,079 --> 00:01:00,320
Dat is maar net hoe je je pc of laptop
hebt ingesteld.

00:01:00,439 --> 00:01:04,640
We beantwoorden niet alle vragen in dit webinar.
We verwachten daar niet aan toe te komen.

00:01:04,760 --> 00:01:08,400
Maar de vragen die we niet kunnen
beantwoorden, beantwoorden we alsnog...

00:01:08,519 --> 00:01:11,799
op het moment dat we
de link van de video met jullie delen.

00:01:11,920 --> 00:01:15,400
Dat doen we met jullie allemaal,
zodat jullie niets hoeven te missen.

00:01:15,519 --> 00:01:19,719
De subtitel van het webinar is:
Van papier naar praktijk.

00:01:19,840 --> 00:01:22,719
Dat brengt mij eigenlijk
meteen bij de tafelgasten.

00:01:22,840 --> 00:01:24,920
Links van mij zit Doutzen Wagenaar,

00:01:25,040 --> 00:01:28,120
zij is Strategisch adviseur
bij Schuttelaar & Partners.

00:01:28,959 --> 00:01:33,200
Jij neemt ons mee
in de wereld van biodiversiteit.

00:01:34,560 --> 00:01:39,560
Daarna spreken we ook over het onderzoek
waarvoor jij aan de lat hebt gestaan.

00:01:40,159 --> 00:01:42,319
Misschien wil jij je eerst voorstellen Doutzen...

00:01:42,439 --> 00:01:44,640
en vertellen over de organisatie
waar je voor werkt?

00:01:44,760 --> 00:01:47,359
Zeker, zal ik doen.
Ik ben inderdaad Doutzen Wagenaar.

00:01:47,480 --> 00:01:51,680
Ik werk bij advies- en communicatiebureau
Schuttelaar & Partners.

00:01:51,799 --> 00:01:56,719
Met ongeveer honderd mensen proberen we
de wereld wat duurzamer en gezonder te maken.

00:01:56,840 --> 00:02:01,079
Als organisatie runnen we onder andere
ook het Deltaplan Biodiversiteitsherstel.

00:02:01,200 --> 00:02:04,319
Vanuit die kennis en kunde hebben we
een rapport gemaakt voor PIANOo...

00:02:04,439 --> 00:02:07,760
over biodiversiteit in de MVI-criteria
en in aanbestedingen.

00:02:07,879 --> 00:02:09,919
Daar ga ik vandaag wat meer over vertellen.

00:02:10,039 --> 00:02:11,479
Dank je wel.

00:02:11,599 --> 00:02:16,120
Naast jou zit Rico Berveling,
Strategisch adviseur Duurzaamheid...

00:02:16,240 --> 00:02:17,800
bij de gemeente Rotterdam.

00:02:17,919 --> 00:02:22,560
Jij gaat ons meenemen in een stukje praktijk,
een aanbesteding waar je aan gewerkt hebt.

00:02:23,479 --> 00:02:26,199
Stel jij jezelf ook kort voor,
wat je doet bij de gemeente...

00:02:26,319 --> 00:02:29,080
en wat jou hier aan tafel brengt?

00:02:29,199 --> 00:02:32,360
Ja, ik ben Rico.
Ik werk dus bij de gemeente Rotterdam...

00:02:32,479 --> 00:02:35,240
Strategisch adviseur Duurzaamheid,
bij de facilitaire afdeling.

00:02:35,360 --> 00:02:38,240
Misschien wel het leukste vakgebied
van Nederland, zeg ik altijd.

00:02:38,360 --> 00:02:39,919
En ik ben onder andere ook onderdeel...

00:02:40,039 --> 00:02:43,800
van het team Maatschappelijk Verantwoord
Opdrachtgeven en Inkopen...

00:02:43,919 --> 00:02:47,120
waar je dus hele toffe dingen
kan doen met aanbesteden.

00:02:48,159 --> 00:02:51,400
Dank je wel.
Ik kom uitgebreid bij jou terug, Rico.

00:02:51,520 --> 00:02:54,680
Maar we gaan eerst naar Doutzen,
maar niet nadat we...

00:02:54,800 --> 00:02:57,599
eerst een vraag aan jullie gesteld hebben
als publiek.

00:02:59,000 --> 00:03:03,000
Wij zijn namelijk benieuwd
naar het eerste woord wat bij je opkomt...

00:03:03,120 --> 00:03:05,520
op het moment dat je denkt
aan biodiversiteit.

00:03:05,639 --> 00:03:09,080
En typ het snel in.
Neem er 15 of 20 seconden voor...

00:03:09,199 --> 00:03:12,599
en dan gaan we snel kijken wat eruit komt.

00:03:13,879 --> 00:03:17,879
Het eerste woord dat opkomt bij biodiversiteit.
Rico, wat denk jij?

00:03:18,000 --> 00:03:20,280
Bloemetjes, bijtjes, denk ik.

00:03:22,159 --> 00:03:27,400
Ja, ik ook inderdaad.
Natuur, vlinders, groen.

00:03:27,520 --> 00:03:29,840
Ja, de afbeelding die je vaak ziet
bij dit onderwerp.

00:03:29,960 --> 00:03:31,479
Ja, exact.
-Ja.

00:03:31,960 --> 00:03:34,840
Maar het is ook best een complex concept.

00:03:34,960 --> 00:03:37,400
Het is best breed, er
hangt veel mee samen.

00:03:37,520 --> 00:03:40,479
Dat zien we ook al verschijnen, hè?

00:03:40,599 --> 00:03:43,400
Natuur staat in het midden.
Dat lijkt me een logische.

00:03:43,520 --> 00:03:48,319
En je ziet heel veel verschillende woorden.
De wolf komt ook voor, heel actueel.

00:03:49,599 --> 00:03:54,599
Heel divers. Verbaast het jou?
-Nee, eigenlijk niet.

00:03:54,719 --> 00:03:58,280
Interessant dat veel van deze onderwerpen
in de presentatie terug zullen komen.

00:03:58,400 --> 00:04:01,120
Ik zie wat drukfactoren,
ik zie wat plusfactoren.

00:04:01,240 --> 00:04:05,800
Daar gaan we het zo over hebben.
Daar gaan we verder over praten.

00:04:05,919 --> 00:04:09,080
Maar eigenlijk al een heel mooi beeld.

00:04:10,039 --> 00:04:12,159
Oké, dat is een mooie start, denk ik.

00:04:13,280 --> 00:04:16,399
Doutzen, jij hebt
een presentatie voorbereid.

00:04:17,199 --> 00:04:21,879
Ik wil je eigenlijk de gelegenheid geven
om die nu met ons te delen.

00:04:22,000 --> 00:04:24,519
En dat gaat over biodiversiteit
in de publieke inkoop.

00:04:24,639 --> 00:04:28,240
En ik denk dat je eerst wat vertelt
over wat biodiversiteit nou precies is.

00:04:28,360 --> 00:04:31,240
Wat verstaan we daaronder?
-Exact. Laten we dat gaan doen.

00:04:31,360 --> 00:04:34,000
Als eerste al heel interessant
om te zien inderdaad...

00:04:34,120 --> 00:04:37,199
dat er zo'n mooi divers beeld ontstaat
uit de poll.

00:04:37,319 --> 00:04:42,560
Dus er zit ook al wat kennis zie ik
in het publiek, dus dat is echt heel leuk.

00:04:42,680 --> 00:04:47,199
Wat ik wil doen de komende 10 minuten
is dat concept van biodiversiteit...

00:04:47,319 --> 00:04:51,120
dat toch best wel complex is,
wat tastbaarder maken.

00:04:51,240 --> 00:04:54,920
Dan beginnen we bij het begin.
Het Internationale Biodiversiteitsverdrag.

00:04:55,040 --> 00:04:57,360
Daarin staat een definitie
van biodiversiteit...

00:04:57,480 --> 00:05:01,360
en dat is de variatie in organismen
over de hele wereld...

00:05:01,480 --> 00:05:03,279
zowel op het land als in het water...

00:05:03,399 --> 00:05:08,240
en alle ecologische verbanden
waar ze deel van uitmaken.

00:05:08,360 --> 00:05:11,040
Dat is best een beetje complex en abstract.

00:05:11,160 --> 00:05:15,360
Maar wat altijd terugkomt in definities
van biodiversiteit zijn drie dingen.

00:05:15,480 --> 00:05:17,560
Dus de diversiteit tussen soorten.

00:05:17,680 --> 00:05:20,399
We hebben ontzettend veel
verschillende soorten op de wereld...

00:05:20,519 --> 00:05:22,839
maar ook de genetische diversiteit
binnen soorten.

00:05:22,959 --> 00:05:27,079
Dat maakt soorten weerbaarder tegen
veranderingen van omstandigheden.

00:05:27,199 --> 00:05:29,720
En de grote diversiteit aan ecosystemen...

00:05:29,839 --> 00:05:32,639
waarin al die organismen
eigenlijk samen leven...

00:05:32,759 --> 00:05:36,759
eten en gegeten worden,
op elkaar jagen, elkaar helpen...

00:05:36,879 --> 00:05:39,120
Dat blijft allemaal nog wat abstract.

00:05:39,240 --> 00:05:41,839
Ik heb een zoontje van zeven,
die houdt van Freek Vonk.

00:05:41,959 --> 00:05:45,600
Zodoende krijg ik daar ook veel van mee
en Freek Vonk zou denk ik zeggen:

00:05:45,720 --> 00:05:49,000
Biodiversiteit is de enorme variatie
aan leven.

00:05:49,120 --> 00:05:52,439
Van de kleinste micro-organismen
tot planten en dieren...

00:05:52,560 --> 00:05:54,959
en de grote variatie aan leefomgevingen.

00:05:55,079 --> 00:05:59,199
Van tropische regenwouden naar moerassen,
naar de oceanen en koraalriffen.

00:05:59,319 --> 00:06:02,759
En al die relaties
tussen al die verschillende organismen...

00:06:02,879 --> 00:06:08,120
En hoe alles samenhangt, de ecosystemen,
dat is wat een onderdeel betekenis geeft.

00:06:08,240 --> 00:06:12,279
En eigenlijk kun je zeggen: elk dier,
elke plant, elk micro-organisme...

00:06:12,399 --> 00:06:13,800
telt en is belangrijk.

00:06:13,920 --> 00:06:17,920
En als de biodiversiteit afneemt,
dan verzwak je eigenlijk het hele systeem.

00:06:18,040 --> 00:06:21,040
Dus dat zouden we niet moeten willen...

00:06:21,160 --> 00:06:23,839
want biodiversiteit
is namelijk echt heel erg belangrijk.

00:06:23,959 --> 00:06:27,720
Natuurlijk an sich al,
dus het heeft een intrinsieke waarde.

00:06:27,839 --> 00:06:30,600
Maar als we puur egoïstisch
vanuit de mens kijken...

00:06:30,720 --> 00:06:35,240
dan is biodiversiteit,
je kunt gerust zeggen van levensbelang...

00:06:35,360 --> 00:06:38,759
want biodiversiteit is cruciaal
voor onze gezondheid.

00:06:38,879 --> 00:06:43,519
Als ecosystemen
heel divers en gezond zijn...

00:06:43,639 --> 00:06:47,160
kunnen ziektes en plagen
zich veel minder goed verspreiden.

00:06:47,279 --> 00:06:52,079
Maar we halen ook allerlei medicinale stoffen
uit de natuur, uit de biodiversiteit.

00:06:52,199 --> 00:06:54,199
Dus het is belangrijk
voor onze gezondheid.

00:06:54,319 --> 00:06:57,800
Biodiversiteit helpt heel erg
om klimaatverandering tegen te gaan.

00:06:57,920 --> 00:07:02,879
Allerlei ecosystemen, oceanen,
bossen, graslanden slaan CO2 op...

00:07:03,000 --> 00:07:07,959
en helpen klimaatverandering
echt wat af te kappen.

00:07:08,079 --> 00:07:10,480
Daarnaast zorgt het voor
schoon water, schone lucht...

00:07:10,600 --> 00:07:13,480
allerlei natuurlijke hulpbronnen
en grondstoffen...

00:07:13,600 --> 00:07:16,800
die we in onze economische processen
elke dag gebruiken.

00:07:16,920 --> 00:07:19,160
Dus het is echt wel vrij cruciaal.

00:07:19,279 --> 00:07:22,319
En het is ook essentieel
voor onze voedselvoorziening.

00:07:22,439 --> 00:07:26,319
Er zijn maar liefst meer dan 100.000
verschillende planten die we kunnen eten.

00:07:26,439 --> 00:07:31,319
En natuurlijk voor de bestuiving van
ons voedsel zijn insecten heel belangrijk.

00:07:31,439 --> 00:07:34,560
Dus zonder biodiversiteit geen voedsel,
zou je kunnen zeggen.

00:07:34,680 --> 00:07:39,160
Als laatste vergroot biodiversiteit
echt de kwaliteit van leven.

00:07:39,279 --> 00:07:41,319
Mensen zijn gelukkiger in de natuur...

00:07:41,439 --> 00:07:44,319
als er groen is in de steden
is het koeler in de zomers...

00:07:44,439 --> 00:07:49,519
en ook een moestuin of een community
garden kan echt sociale cohesie brengen.

00:07:49,639 --> 00:07:52,800
Dus met andere woorden:
biodiversiteit is best belangrijk.

00:07:52,920 --> 00:07:58,600
En in 2022 heeft ABN AMRO becijferd
dat als de biodiversiteit terugloopt...

00:07:58,720 --> 00:08:01,240
dat echt in de miljarden
aan economische schade loopt.

00:08:01,360 --> 00:08:06,000
Dus het heeft ook zin om daar
goed naar te kijken, om dat te beschermen.

00:08:07,279 --> 00:08:10,439
Dan is de volgende vraag:
hoe gaat het met de biodiversiteit?

00:08:10,560 --> 00:08:14,800
Ik denk niet dat het een verrassing is
dat het daar niet erg goed mee gaat.

00:08:14,920 --> 00:08:17,160
Dit zijn enkele koppen.

00:08:17,279 --> 00:08:21,319
Ik denk dat jullie ook de afgelopen weken
hebben gezien dat de koraalriffen...

00:08:22,319 --> 00:08:26,160
echt bedreigd worden en dat het
daar helemaal niet goed mee gaat.

00:08:26,279 --> 00:08:29,279
Dus die biodiversiteit loopt flink terug.

00:08:30,319 --> 00:08:35,120
Dit is een plaatje waarin eigenlijk staat
aan de ene kant dat het niet goed gaat...

00:08:35,240 --> 00:08:39,679
dus de grijze grafiek laat zien:
het aantal soorten neemt echt af.

00:08:39,799 --> 00:08:43,080
Dat is niet een heel hoopvol verhaal,
maar het laat ook zien...

00:08:43,200 --> 00:08:46,279
dat er wat te doen is
door de natuur te beschermen.

00:08:46,399 --> 00:08:51,000
Door op een andere manier te produceren en
te consumeren, kunnen we ook wat doen.

00:08:51,120 --> 00:08:55,879
Dan kunnen die grafieken weer omhoog
naar een positiever verhaal.

00:08:58,200 --> 00:09:02,799
Mensen hebben een grote invloed
op die terugloop van de biodiversiteit.

00:09:02,919 --> 00:09:05,679
Dit zijn eigenlijk
de vijf grootste factoren.

00:09:05,799 --> 00:09:09,200
Dus we vernietigen ecosystemen
door ontbossing bijvoorbeeld...

00:09:09,320 --> 00:09:11,639
of door allerlei ecosystemen...

00:09:11,759 --> 00:09:15,799
om te zetten in bijvoorbeeld landbouwgrond
of in steden en infrastructuur.

00:09:15,919 --> 00:09:19,759
Daardoor neemt niet alleen
de totale hoeveelheid af...

00:09:19,879 --> 00:09:22,039
maar de natuurgebieden
raken ook versnipperd.

00:09:22,159 --> 00:09:26,279
En dat is niet fijn, want je wil ook
die genetische uitwisseling hebben...

00:09:26,399 --> 00:09:29,200
tussen soorten
uit verschillende natuurgebieden.

00:09:29,320 --> 00:09:33,039
Een ander onderwerp is overexploitatie.
Dat zie je met name in vis...

00:09:33,159 --> 00:09:37,080
maar ook in jacht op allerlei verschillende
soorten dieren. Dat gaat ook niet goed.

00:09:37,200 --> 00:09:41,320
Vervuiling, helaas,
van bodem, van water, van de lucht...

00:09:41,440 --> 00:09:44,840
heeft ook een grote invloed
op de biodiversiteit.

00:09:44,960 --> 00:09:48,240
De introductie van soorten die niet
in een bepaald ecosysteem horen.

00:09:48,360 --> 00:09:51,519
Ook wel bekend als invasieve soorten.

00:09:51,639 --> 00:09:55,320
Denk aan de Amerikaanse rivierkreeft,
die kennen we denk ik allemaal wel.

00:09:55,440 --> 00:09:57,799
En als laatste klimaatverandering.

00:09:57,919 --> 00:10:00,559
Ik noemde al die koraalriffen,
nu veel in het nieuws.

00:10:00,679 --> 00:10:03,559
Dat heeft te maken met klimaatverandering.
Het water wordt warmer.

00:10:03,679 --> 00:10:06,519
Die koralen kunnen daar niet mee omgaan.

00:10:09,240 --> 00:10:13,840
Wat we in het rapport doen,
maar wat ook generiek vaak wordt gezegd...

00:10:13,960 --> 00:10:17,039
is dat je twee dingen kunt doen
om de biodiversiteit te beschermen.

00:10:17,159 --> 00:10:20,200
Aan de ene kant kun je
de druk afnemen van het systeem...

00:10:20,320 --> 00:10:23,440
en aan de andere kant kun je iets
positiefs doen voor de biodiversiteit...

00:10:23,559 --> 00:10:25,279
door de habitat te versterken.

00:10:25,399 --> 00:10:28,159
De bovenste, dus de drukfactoren
naar beneden brengen...

00:10:28,279 --> 00:10:31,799
is eigenlijk het tegenovergestelde
van de dingen die ik net heb genoemd.

00:10:31,919 --> 00:10:35,759
Dus het tegengaan van ontbossing
en van conversie van allerlei ecosystemen...

00:10:35,879 --> 00:10:38,480
het aanpakken van invasieve soorten...

00:10:38,600 --> 00:10:43,799
het tegengaan van vervuiling ook bijvoorbeeld
door in de landbouw anders om te gaan...

00:10:43,919 --> 00:10:46,399
met chemische bestrijdingsmiddelen.

00:10:46,519 --> 00:10:51,600
Klimaatverandering aanpakken, een heel
belangrijke, en tegengaan van overexploitatie.

00:10:51,720 --> 00:10:54,480
Maar eigenlijk
nog veel interessanter en ook leuker...

00:10:54,600 --> 00:10:57,320
is aan de slag gaan
met een plus voor biodiversiteit.

00:10:57,440 --> 00:10:59,840
Bijvoorbeeld door
natuurinclusievere landbouw...

00:10:59,960 --> 00:11:02,440
door bestaande natuur
robuuster te maken...

00:11:02,559 --> 00:11:06,080
nieuwe natuur aan te leggen en ook
natuurgebieden met elkaar te verbinden.

00:11:06,200 --> 00:11:10,279
Dan kun je echt het verschil maken
en dat is denk ik heel fijn.

00:11:13,600 --> 00:11:17,720
Om te voorkomen
dat het een heel negatief verhaal wordt:

00:11:17,840 --> 00:11:20,240
eigenlijk wat je ziet,
is dat het niet goed gaat.

00:11:20,360 --> 00:11:24,600
Dat is echt wel waar, maar herstel
is mogelijk. Herstel is echt mogelijk.

00:11:24,720 --> 00:11:28,159
En wat we zien, is als we
de randvoorwaarden terugbrengen...

00:11:28,279 --> 00:11:32,639
dus zorgen voor schuilmogelijkheden,
natuurgebieden met elkaar verbinden...

00:11:32,759 --> 00:11:35,000
op een andere manier landbouw inrichten.

00:11:35,120 --> 00:11:37,720
Ook aanpakken bijvoorbeeld
dat het overal heel licht is.

00:11:37,840 --> 00:11:41,279
Dus zorgen voor wat meer donkerte
voor landschapselementen.

00:11:41,399 --> 00:11:43,639
Dan kan de natuur zich herstellen.

00:11:43,759 --> 00:11:47,639
Wat ik altijd een heel mooi voorbeeld vind,
is dit voorbeeld uit Friesland.

00:11:47,759 --> 00:11:51,679
De natuurfotograaf,
Ruurd Jelle van der Leij...

00:11:51,799 --> 00:11:55,639
heeft een stuk weiland gekocht.
Dat was geen natuur...

00:11:55,759 --> 00:11:57,559
maar hij heeft daar natuur van gemaakt.

00:11:57,679 --> 00:12:02,840
En eigenlijk vrij snel zag hij dat er allerlei
vlinders en vogels en planten terugkwamen...

00:12:02,960 --> 00:12:06,399
die in dat hele gebied
al heel lang niet gezien waren...

00:12:06,519 --> 00:12:09,320
dus dat is ook wel weer
een heel hoopvol verhaal.

00:12:09,440 --> 00:12:13,639
Als we de condities verbeteren, dan komen
verschillende soorten weer terug...

00:12:13,759 --> 00:12:17,399
en kunnen we echt wat doen
om de biodiversiteit te herstellen.

00:12:17,519 --> 00:12:19,759
De natuur is ook veerkrachtig, toch?
-Exact.

00:12:19,879 --> 00:12:21,519
Ja.
-Precies, ja.

00:12:21,639 --> 00:12:25,879
Dit heeft best wel veel impact, dit is wel
een hele andere functie die je krijgt...

00:12:26,000 --> 00:12:28,039
maar je kan dat ook in het klein doen.

00:12:28,159 --> 00:12:31,240
Je kan, als het gaat om een dijk
of iets dergelijks...

00:12:31,360 --> 00:12:34,200
natuurlijk ook dit soort dingen toepassen.
-Ja, zeker.

00:12:34,320 --> 00:12:39,399
Groene daken, faunapassages,
er zijn allerlei zaken mogelijk.

00:12:39,519 --> 00:12:42,960
We hebben een heel mooi verhaal
straks over Rotterdam...

00:12:43,080 --> 00:12:47,200
dus ook in de inkoop en dagelijkse
voorbeelden is veel mogelijk inderdaad.

00:12:47,320 --> 00:12:49,399
Ja, dank je wel.

00:12:50,840 --> 00:12:53,279
Ik zie nu nog geen vragen,
maar stel ze gerust.

00:12:53,399 --> 00:12:56,240
Daar staat de Q&A of de V&A voor open.

00:12:59,240 --> 00:13:01,519
Omdat er nog geen vragen
zijn binnengekomen...

00:13:01,639 --> 00:13:05,120
ga ik een vraag aan jullie stellen
als publiek thuis.

00:13:05,240 --> 00:13:10,200
Dat is weer een pollvraag, en deze keer is
het geen woordenwolk die we gaan maken...

00:13:10,320 --> 00:13:15,639
maar stellen we een hele concrete vraag
met een aantal mogelijke antwoorden.

00:13:18,679 --> 00:13:20,799
Die pollvraag luidt als volgt:

00:13:20,919 --> 00:13:24,759
wat maakt het onderwerp biodiversiteit
uitdagend voor inkopers?

00:13:24,879 --> 00:13:28,399
We gaan nu af van het algemene verhaal
over biodiversiteit...

00:13:28,519 --> 00:13:31,840
en alles wat er in zijn algemeenheid
gedaan kan worden.

00:13:31,960 --> 00:13:36,120
En we gaan toe naar inkoop
en er zijn een aantal opties.

00:13:36,240 --> 00:13:38,919
Ik neem aan dat jullie ze in beeld zien...

00:13:39,039 --> 00:13:42,679
en ik zie ook al
dat het heel goed wordt ingevuld.

00:13:44,519 --> 00:13:46,840
Voor jullie, want jullie zien dat niet.
-Nee.

00:13:46,960 --> 00:13:50,440
De mogelijke antwoorden waren:
beleidskader is niet duidelijk.

00:13:50,559 --> 00:13:52,720
Het is een breed en ontastbaar begrip.

00:13:52,840 --> 00:13:56,159
De effecten van de maatregelen
zijn pas op lange termijn zichtbaar.

00:13:56,279 --> 00:13:58,480
Het is niet helder
wat de markt kan bieden.

00:13:58,600 --> 00:14:01,639
En er zijn weinig oplossingen
om biodiversiteit te verbeteren.

00:14:01,759 --> 00:14:04,639
Volgens mij heb je net al
een aantal oplossingen gegeven.

00:14:05,840 --> 00:14:10,159
En dan is er ook nog de mogelijkheid
om 'anders' in te vullen...

00:14:10,279 --> 00:14:15,120
en dan verwacht ik dat er in de Q&A
of in de V&A wat komt te staan.

00:14:17,399 --> 00:14:19,440
Het lijken de verkiezingen wel.

00:14:20,480 --> 00:14:24,159
Heel close allemaal. Er zijn in ieder geval
twee antwoorden die gelijk opgaan.

00:14:24,279 --> 00:14:26,279
Dat is 'het beleidskader is niet duidelijk'...

00:14:26,399 --> 00:14:30,120
en 'het is niet helder
wat de markt kan bieden'.

00:14:30,240 --> 00:14:32,080
Daar kun je volgens mij makkelijk wat aan doen...

00:14:32,200 --> 00:14:35,039
maar dat gaat straks
nog ter sprake komen, denk ik.

00:14:35,159 --> 00:14:38,480
Dat gaat Rico ook zeker meenemen.

00:14:38,600 --> 00:14:43,120
'Er zijn weinig oplossingen om biodiversiteit
te verbeteren' staat onderaan.

00:14:43,240 --> 00:14:45,240
Dat is fijn om te lezen.

00:14:45,360 --> 00:14:47,480
En in de middenmoot staan:

00:14:47,600 --> 00:14:50,360
'effecten van maatregelen
zijn pas op lange termijn zichtbaar'...

00:14:50,480 --> 00:14:53,240
en 'het is een breed en ontastbaar begrip'.

00:14:53,360 --> 00:14:55,919
Dat laatste heb je ook al wat aangestipt.
-Ja.

00:14:58,399 --> 00:15:02,519
Beleidskader, belangrijk
om daar iets aan te doen, denk ik.

00:15:02,639 --> 00:15:04,840
En wat kan de markt bieden?

00:15:04,960 --> 00:15:07,799
Gaan we straks uitgebreid op in.
Dat in ieder geval.

00:15:09,799 --> 00:15:12,679
Dat brengt me eigenlijk
op jouw onderzoek, Doutzen.

00:15:12,799 --> 00:15:18,159
Want je hebt voor PIANOo een onderzoek
gedaan naar biodiversiteit en inkoop.

00:15:18,279 --> 00:15:20,080
Klopt.

00:15:20,200 --> 00:15:24,919
Wat hebben jullie eigenlijk onderzocht?
Wat was jullie onderzoeksvraagstuk?

00:15:25,039 --> 00:15:30,039
We wilden heel graag weten op welke manier
biodiversiteit in de MVI-criteria was ingebed.

00:15:30,159 --> 00:15:34,919
Die kennen de kijkers als het goed is.
-Misschien kun je het toch kort uitleggen?

00:15:35,039 --> 00:15:39,200
De criteria voor
maatschappelijk verantwoord inkopen.

00:15:39,320 --> 00:15:41,720
Er zijn verschillende ambitieniveaus
voor die criteria.

00:15:41,840 --> 00:15:46,039
En voor de verschillende inkoopcategorieën
zijn er verschillende criteria opgesteld.

00:15:46,159 --> 00:15:48,720
Dus er is een hele mooie website
waar je ze kunt vinden...

00:15:48,840 --> 00:15:53,080
en dan kun je mooi filteren
op het soort opdracht wat je zoekt.

00:15:53,200 --> 00:15:58,519
Dan vind je allerlei richtlijnen van: hoe kun
je die verduurzaming daarin meenemen?

00:15:58,639 --> 00:16:00,759
Dus eisen, criteria.
-Exact.

00:16:00,879 --> 00:16:04,200
Suggesties om op te nemen
in het contract staan daarin verspreid...

00:16:04,320 --> 00:16:08,120
over een groot aantal productgroepen.
-Ja, en over heel verschillende onderwerpen.

00:16:08,240 --> 00:16:12,200
Dat gaat echt van social return
naar water, naar klimaat, naar ecologie.

00:16:12,320 --> 00:16:15,720
Dus dat is een heel fijn kader
voor de inkoop om te kijken:

00:16:15,840 --> 00:16:19,000
wat is er nou mogelijk,
wat kun je uitvragen?

00:16:19,120 --> 00:16:21,919
Dus die MVI-criteria
waren wel ons uitgangspunt.

00:16:22,039 --> 00:16:26,519
We hebben gekeken: op welke manier
is biodiversiteit in die criteria ingebed?

00:16:26,639 --> 00:16:28,000
Dat was het eerste stukje.

00:16:28,120 --> 00:16:31,000
Maar het tweede stukje,
misschien nog wel belangrijker, was:

00:16:31,120 --> 00:16:33,200
wat zien we nou in het echt gebeuren?

00:16:33,320 --> 00:16:34,879
Dus we zijn naar TenderNed gegaan.

00:16:35,000 --> 00:16:38,360
Daar staan ontzettend veel
verschillende opdrachten op natuurlijk.

00:16:38,480 --> 00:16:41,919
We hebben dat een beetje moeten
inbedden door naar drie jaren te kijken...

00:16:42,039 --> 00:16:44,480
dus 2021 tot 2023...

00:16:44,600 --> 00:16:49,159
om te kijken van: op welke manier
zien we dat onderwerp nou terugkomen?

00:16:49,279 --> 00:16:52,240
Inderdaad in de titel,
maar ook in de gunningscriteria.

00:16:52,360 --> 00:16:55,360
In de uitvraag
en alle documenten daarachter.

00:16:55,480 --> 00:17:00,399
En in welke categorieën
zien we dan of dit onderwerp...

00:17:01,559 --> 00:17:03,279
wordt meegenomen als het ware?

00:17:03,399 --> 00:17:06,400
Dus dat hebben we gedaan,
de MVI-criteria, de echte aanbestedingen.

00:17:06,519 --> 00:17:09,200
Vervolgens hebben we ook
een heleboel experts gesproken...

00:17:09,319 --> 00:17:13,039
die zowel aan de aanbestedende kant
als de opdrachtnemende kant zitten...

00:17:13,160 --> 00:17:16,519
om eens te horen: wat is jullie ervaring
met het thema biodiversiteit?

00:17:16,640 --> 00:17:19,480
Leeft het?
Zijn er duidelijke beleidskaders?

00:17:19,599 --> 00:17:22,519
Wat zijn de best practices?
Kennen jullie goede voorbeelden?

00:17:22,640 --> 00:17:25,480
Dat hebben we geprobeerd
in kaart te brengen.

00:17:25,599 --> 00:17:31,920
Ja, oké, dus dat was de manier
waarop jullie het hebben beetgepakt.

00:17:32,720 --> 00:17:35,119
Dan zijn we heel benieuwd...
-Wat kwam daar uit?

00:17:35,240 --> 00:17:37,160
Ja, wat kwam daar uit?
Wat zijn de conclusies?

00:17:37,279 --> 00:17:39,400
Hoe zat dat nou met die MVI-criteriatool?

00:17:39,519 --> 00:17:43,799
Zitten daar inderdaad
die biodiversiteitsaspecten in?

00:17:43,920 --> 00:17:45,759
Zullen we daarmee beginnen?
-Ja, zeker.

00:17:45,880 --> 00:17:50,720
Dus in die MVI-criteriatool
staan meer dan 800 criteria.

00:17:50,839 --> 00:17:52,640
Dus dat is best wel heel veel.

00:17:52,759 --> 00:17:56,319
En we hebben het helemaal uitgeplozen,
dus met name gekeken naar de labels...

00:17:56,440 --> 00:18:00,000
want je kunt ze filteren op labels
water, bodem en ecologie.

00:18:00,119 --> 00:18:06,799
En dan zagen we 77 drukfactoren
om de druk van het systeem af te halen...

00:18:06,920 --> 00:18:10,359
en tien plusfactoren
waar je echt iets extra's doet.

00:18:10,480 --> 00:18:14,119
Dus natuurgebieden met elkaar verbinden,
groene elementen aanleggen...

00:18:14,240 --> 00:18:18,440
de juiste planten op de juiste plaats,
dus dat was niet superveel eigenlijk.

00:18:18,559 --> 00:18:22,519
Van de 800 gaan er 87
echt over biodiversiteit.

00:18:22,640 --> 00:18:25,720
En wat we daar ook in zagen,
is dat het ambitieniveau....

00:18:25,839 --> 00:18:28,480
Je moet wel de aandacht
natuurlijk verspreiden.

00:18:28,599 --> 00:18:31,480
Er zijn ontzettend veel thema's.
-We hebben het over klimaat, over milieu.

00:18:31,599 --> 00:18:34,079
We hebben het over sociale aspecten.
-Zeker.

00:18:34,200 --> 00:18:37,680
Dus er zijn zeker wel criteria.
Je kunt er echt wel inspiratie uit halen.

00:18:37,799 --> 00:18:39,200
Zeker, dat is helemaal waar.

00:18:39,319 --> 00:18:43,079
Wat je ook ziet, in de MVI-criteria
zijn drie ambitieniveaus...

00:18:43,200 --> 00:18:46,279
en meestal zaten ze
in categorie één en twee.

00:18:46,400 --> 00:18:51,000
Dus het meest ambitieus, waarbij gezocht
wordt naar innovatieve manieren van uitvraag...

00:18:51,119 --> 00:18:52,920
dat was nog wat beperkt.

00:18:53,039 --> 00:18:57,440
En wat je ook zag, is dat het heel erg
verschilde over de inkoopcategorieën.

00:18:57,559 --> 00:18:59,799
Sommige categorieën
zijn natuurlijk wat logischer.

00:18:59,920 --> 00:19:05,119
De groenvoorziening, daar heb je veel meer
een heel directe relatie met biodiversiteit...

00:19:05,240 --> 00:19:06,680
en andere een stuk minder.

00:19:06,799 --> 00:19:11,400
Maar groenvoorziening
GWW, catering...

00:19:11,519 --> 00:19:14,480
daar zag je best wel
goede en heldere criteria...

00:19:14,599 --> 00:19:18,559
om met name ook de druk te doen afnemen.
Dus plus was wat minder.

00:19:18,680 --> 00:19:20,720
Ik wil even terugkomen
op die ambitieniveaus.

00:19:20,839 --> 00:19:25,920
Je hebt basis, significant en ambitieus.
-Ja, klopt.

00:19:27,200 --> 00:19:32,559
En je zegt: de meeste zitten
in de eenvoudigste twee.

00:19:32,680 --> 00:19:35,799
Zit daar niet een gunstige kant aan
omdat mensen dan het idee hebben...

00:19:35,920 --> 00:19:38,759
Dat moeten we sowieso doen.
-Dan kan ik ze sowieso wel meenemen.

00:19:38,880 --> 00:19:40,880
Ja, zo kan je dat zeker zeggen.

00:19:41,000 --> 00:19:46,039
En wat je als voorbeelden daar ziet,
is bij koffie of bij catering.

00:19:46,160 --> 00:19:49,880
Dus certificering,
biologisch bijvoorbeeld, Fairtrade...

00:19:50,000 --> 00:19:53,160
soja en palmolie
van niet ontboste gebieden.

00:19:53,279 --> 00:19:56,160
Dus dat soort dingen
zijn eigenlijk inderdaad...

00:19:56,279 --> 00:19:58,839
relatief makkelijk te regelen.

00:19:58,960 --> 00:20:01,720
Dat moet je eigenlijk wel
met zijn allen willen.

00:20:01,839 --> 00:20:05,680
En juist in die pluscategorie, dus dat je
iets extra's doet voor biodiversiteit...

00:20:05,799 --> 00:20:09,920
is vaak net iets ingewikkelder
inderdaad. Ja, klopt.

00:20:10,039 --> 00:20:13,599
Dus we zagen daar best
goede voorbeelden in de MVI-criteria.

00:20:13,720 --> 00:20:17,440
En als we keken naar de aanbestedingen,
dus we hebben TenderNed doorplozen...

00:20:17,559 --> 00:20:19,119
om te kijken: wat vinden we nou?

00:20:19,240 --> 00:20:22,599
Dan vinden we met name
in de grond-, weg- en waterbouw...

00:20:22,720 --> 00:20:26,319
goede voorbeelden in de groenvoorzieningen.
-Plusfactoren bedoel je?

00:20:26,440 --> 00:20:30,000
Plusfactoren, maar ook wel
van drukfactoren, van allebei.

00:20:30,119 --> 00:20:35,039
Groenbeheer, catering. Daar gaan we
zometeen ook over horen. Drukwerk.

00:20:35,160 --> 00:20:40,000
Ook kleinere categorieën, reinigen
openbare ruimte was een voorbeeld daarvan.

00:20:40,119 --> 00:20:42,359
Waar je ziet dat je
door andere keuzes te maken...

00:20:42,480 --> 00:20:45,960
de druk op het ecosysteem
kunt doen afnemen.

00:20:46,079 --> 00:20:51,000
Dus door minder vervuilende alternatieven
voor chemische reiniging te zoeken...

00:20:51,119 --> 00:20:55,519
gecertificeerd papier te gebruiken,
maar ook door slimmer na te denken over:

00:20:55,640 --> 00:20:58,319
oké, we moeten hier ingrijpen,
we gaan hier iets doen...

00:20:58,440 --> 00:21:00,160
we gaan kabels misschien vervangen.

00:21:00,279 --> 00:21:02,880
En dan echt kijken:
kunnen we dat op één moment doen?

00:21:03,000 --> 00:21:08,119
Dat we niet steeds die natuur verstoren,
maar het in één keer gaan doen.

00:21:08,240 --> 00:21:09,640
Dat was ook mooi om te zien.

00:21:09,759 --> 00:21:13,960
Wat we ook zagen vanuit de interviews,
en dat werd ons echt op het hart gedrukt:

00:21:14,079 --> 00:21:16,279
inkoop volgt altijd beleid.

00:21:16,400 --> 00:21:19,640
Dus inkopers hebben echt
een helder beleidskader nodig...

00:21:19,759 --> 00:21:22,839
en als dat er ligt, is het veel makkelijker.
Dan is er een mandaat...

00:21:22,960 --> 00:21:25,680
om ook de markt te vragen:
wat is er mogelijk?

00:21:25,799 --> 00:21:29,799
En wat kunnen we met elkaar doen?
Dat is denk ik ook best een belangrijke.

00:21:29,920 --> 00:21:32,680
Wat we daar zagen,
is dat hele enthousiaste individuen...

00:21:32,799 --> 00:21:36,680
vaak veel voor elkaar krijgen,
maar dat over de hele linie...

00:21:37,720 --> 00:21:41,000
biodiversiteit nog niet
bovenaan de agenda staat...

00:21:41,119 --> 00:21:44,079
en dat het beleidskader
soms nog ontbreekt.

00:21:44,200 --> 00:21:48,839
We zijn eigenlijk te afhankelijk
van die intrinsiek gemotiveerde inkoper...

00:21:48,960 --> 00:21:51,920
om dit te verwezenlijken?
-Precies.

00:21:52,039 --> 00:21:55,720
Nou heb je het over beleid in inkoop.
Er zit ook nog een hele organisatie tussen.

00:21:55,839 --> 00:21:58,319
We noemen dat vaak
de interne opdrachtgever.

00:21:58,440 --> 00:22:01,359
Rico, jij gaat er waarschijnlijk
meer over vertellen.

00:22:01,480 --> 00:22:04,000
Wil je er misschien nu al op inspelen?

00:22:04,119 --> 00:22:06,799
We praten tegenwoordig over MVOI, hè.

00:22:06,920 --> 00:22:10,119
Dus maatschappelijk verantwoord
opdrachtgeven en inkopen.

00:22:10,240 --> 00:22:13,839
Dus de rol van de interne opdrachtgever
mogen we zeker niet onderschatten.

00:22:13,960 --> 00:22:16,680
Bij een gemeente,
en dat zal bij meer overheden zo zijn...

00:22:16,799 --> 00:22:18,920
heb je altijd een ambtelijk opdrachtgever.

00:22:19,039 --> 00:22:21,839
Die geeft de opdracht
om een aanbesteding te gaan doen.

00:22:21,960 --> 00:22:24,440
En je ziet ook
dat het belangrijk is...

00:22:24,559 --> 00:22:26,759
of diegene ook duurzaam
in de wedstrijd zit...

00:22:26,880 --> 00:22:28,759
als er bijvoorbeeld nog geen kaders zijn.

00:22:28,880 --> 00:22:30,880
Maar bij ons werkt de inkoper juist weer...

00:22:31,000 --> 00:22:34,119
in opdracht van mijn afdeling
of mijn ambtelijk opdrachtgever.

00:22:34,240 --> 00:22:38,799
Dus dan heeft de inkoper mandaat met de groep
om er ruimte aan te geven.

00:22:40,839 --> 00:22:43,640
Wij spraken vóór dit webinar
ook al even met elkaar...

00:22:43,759 --> 00:22:48,400
en toen vertelde je dat het Manifest MVOI
jou ook echt geholpen heeft in de praktijk...

00:22:48,519 --> 00:22:52,720
omdat er iets vanuit het bestuur op papier
staat zo van: dit is de richting die we nemen.

00:22:52,839 --> 00:22:54,480
Dus grofweg staat er wel iets...

00:22:54,599 --> 00:22:58,359
maar biodiversiteit wordt daar
dan weer niet expliciet in benoemd.

00:22:58,480 --> 00:23:00,240
Exact, ja.

00:23:00,359 --> 00:23:05,200
Is dat niet raar als het zo belangrijk is?
-Ja, eigenlijk wel. Eigenlijk wel.

00:23:05,319 --> 00:23:07,839
Vaak zit er natuurlijk ook wel
een stukje in water.

00:23:07,960 --> 00:23:12,319
En klimaat en
biodiversiteit hangen ook met elkaar samen.

00:23:12,440 --> 00:23:16,960
En circulariteit en biobased. Dus
stiekem gebeurt er ook echt wel wat.

00:23:17,079 --> 00:23:20,519
Alleen het zou heel mooi zijn
als er een heldere, integrale visie...

00:23:20,640 --> 00:23:24,200
op biodiversiteit zou liggen
waar mensen echt mee aan de slag kunnen.

00:23:24,319 --> 00:23:28,480
Het is inderdaad wel raar
gezien het belang van het onderwerp.

00:23:28,599 --> 00:23:30,400
Maar dat geldt niet alleen voor inkoop.

00:23:30,519 --> 00:23:34,400
Ik denk dat het onderwerp sowieso
niet voldoende op de kaart staat.

00:23:34,519 --> 00:23:36,000
Dat is helemaal waar, ja.

00:23:36,119 --> 00:23:39,960
Wat we ook wel zien, is dat
financiële instellingen op dit moment...

00:23:40,079 --> 00:23:44,039
daar toch wel de drijvende kracht zijn
om dat op de agenda te hebben en te houden.

00:23:44,160 --> 00:23:49,680
Daar waar het nu qua overheidsbeleid,
met name op Europees niveau...

00:23:49,799 --> 00:23:53,720
veel terugtrekkende bewegingen zijn,
dus ook bedrijven wel wat zoekende zijn...

00:23:53,839 --> 00:23:58,240
zien we dat juist financierders dit nog steeds
echt bovenaan de agenda hebben.

00:23:58,359 --> 00:24:00,240
Ik noemde net het rapport van ABN AMRO.

00:24:00,359 --> 00:24:03,559
Het is ook gewoon economisch
en financieel best wel verstandig...

00:24:03,680 --> 00:24:05,480
om de biodiversiteit te beschermen.

00:24:05,599 --> 00:24:08,559
En dat soort instellingen
snappen dat gelukkig.

00:24:08,680 --> 00:24:10,799
Dus hopelijk blijft die impuls
daarvan uitgaan.

00:24:10,920 --> 00:24:15,000
En natuurlijk hoop ik ook
dat voorbeelden zoals jij...

00:24:15,119 --> 00:24:17,599
en ook de mensen
die de criteria maken...

00:24:17,720 --> 00:24:20,440
de aandacht krijgen
die het verdient.

00:24:22,000 --> 00:24:23,480
Oké, dank je wel.

00:24:24,960 --> 00:24:28,559
De MVI-criteriatool, daar heb je het over gehad.
Je hebt gekeken naar TenderNed.

00:24:28,680 --> 00:24:31,200
Jullie hebben ook veel experts gesproken.

00:24:31,319 --> 00:24:36,839
Eén onderwerp noemde je al,
het is niet verankerd in beleid.

00:24:36,960 --> 00:24:44,799
Volgens mij was dat net ook in de poll als één van
de twee grootste drempels gedefinieerd.

00:24:46,160 --> 00:24:50,000
Andere dingen die zijn opgevallen
in die gesprekken die je gevoerd hebt?

00:24:50,119 --> 00:24:55,039
Het belang om ecologische kennis
in te schakelen.

00:24:55,160 --> 00:24:59,240
Het lastige van het onderwerp biodiversiteit
is dat het ook helemaal mis kan gaan.

00:24:59,359 --> 00:25:04,160
Dan krijg je een soort karikatuur
van dat ene insectenhotel...

00:25:04,279 --> 00:25:07,640
midden op een rotonde waar in de verste
verte geen bloem te zien is.

00:25:07,759 --> 00:25:11,480
Of die egeltunnel
waar helemaal geen egels leven...

00:25:11,599 --> 00:25:15,160
of die eekhoornenbrug
waar eekhoorns niet overheen durven.

00:25:15,279 --> 00:25:17,759
Dat is heel jammer,
want het is heel zichtbaar...

00:25:17,880 --> 00:25:20,720
en dan wordt het een soort karikatuur
van hoe het niet moet...

00:25:20,839 --> 00:25:24,359
en dan ontstaat er ook wat vrees, zo van:
moeten we dit nou wel gaan doen?

00:25:24,480 --> 00:25:27,839
Dus ik denk ecologische kennis inschakelen
in een vroeg stadion...

00:25:27,960 --> 00:25:31,519
en ook gedurende het traject
aangehaakt houden is heel belangrijk.

00:25:31,640 --> 00:25:34,519
Dan zal de ecoloog ook zeggen
dat het heel belangrijk is...

00:25:34,640 --> 00:25:36,880
om niet op specifieke soorten
te focussen...

00:25:37,000 --> 00:25:40,160
Van 'we willen echt dat dit vogeltje
terugkeert of dit plantje'...

00:25:40,279 --> 00:25:42,640
naar juist focussen op condities.

00:25:42,759 --> 00:25:47,279
Dit is wat ingewikkelder, maar bijvoorbeeld
het nutriëntengehalte in de bodem...

00:25:47,400 --> 00:25:50,960
of er verontreiniging is, of het
een beetje schoon water, schone bodem is...

00:25:51,079 --> 00:25:53,839
of er inderdaad wat aan luchtvervuiling
wordt gedaan.

00:25:53,960 --> 00:25:57,799
Maar ook of er natuurlijke elementen zijn
waar dieren kunnen schuilen...

00:25:57,920 --> 00:26:02,319
En of het landschap van een goede kwaliteit is en
hoe het wordt beheerd.

00:26:02,440 --> 00:26:03,960
Dingen die je wel in de hand hebt.

00:26:04,079 --> 00:26:07,000
Dus je kunt echt sturen op dingen
die je wél in de hand hebt.

00:26:07,119 --> 00:26:10,480
Hopelijk komen er allerlei soorten terug.

00:26:10,599 --> 00:26:13,799
Maar je hebt niet echt in de hand
of deze soorten echt terugkomen...

00:26:13,920 --> 00:26:16,720
maar wel wat je hebt gedaan
om die condities beter te maken.

00:26:16,839 --> 00:26:21,279
Dat is ook een omslag in ons denken over:
hoe ga je nou die biodiversiteit versterken?

00:26:21,400 --> 00:26:24,519
Waar die ecologische kennis
heel belangrijk in is.

00:26:24,640 --> 00:26:26,039
Dat zou ik echt wel aanraden.

00:26:26,160 --> 00:26:31,720
En ook in die zin is de markt misschien
al wel veel verder dan de criteria.

00:26:31,839 --> 00:26:35,240
Dat is natuurlijk altijd lastig,
want je wil die criteria generiek maken.

00:26:35,359 --> 00:26:37,440
Iedereen moet ermee kunnen werken.

00:26:37,559 --> 00:26:40,480
Maar goed, de markt gaat verder.
Er zijn nieuwe oplossingen.

00:26:40,599 --> 00:26:43,079
En nu liggen soms
die oplossingen op de plank...

00:26:43,200 --> 00:26:47,759
omdat de inkoop
daar nog niet specifiek om vraagt.

00:26:47,880 --> 00:26:51,839
Daarom is dat instrument van zo'n
marktconsultatie wel heel belangrijk.

00:26:51,960 --> 00:26:56,720
Je gaat langzaam naar de aanbevelingen,
heb ik de indruk. Dat geeft niet.

00:26:56,839 --> 00:27:00,480
Ik heb een vraag gekregen,
wel leuk om die even aan je voor te leggen.

00:27:00,599 --> 00:27:04,079
Hebben jullie voornamelijk gekeken
naar biodiversiteit in de MVI-criteria...

00:27:04,200 --> 00:27:07,839
of ook naar andere aspecten
zoals doelstelling van de opdracht?

00:27:07,960 --> 00:27:11,119
Dat zou dan in het tweede deel
moeten zitten, volgens mij...

00:27:11,240 --> 00:27:13,079
in je TenderNed-onderzoek.
-Exact.

00:27:13,200 --> 00:27:16,880
Ja, dus het eerste stuk
was wel echt de MVI-criteria.

00:27:17,000 --> 00:27:19,960
En het tweede stuk
was inderdaad de aanbestedingen.

00:27:20,079 --> 00:27:24,359
Je kunt natuurlijk niet van al die duizenden
aanbestedingen alle documenten lezen...

00:27:24,480 --> 00:27:28,319
dus het is toch een soort quickscan
waarin je ook vrij snel schift.

00:27:28,440 --> 00:27:31,799
We hebben echt gekeken
naar de titel van de aanbesteding.

00:27:31,920 --> 00:27:35,000
En bepaalde categorieën
waarvan we al weten: daar zit het wel in.

00:27:35,119 --> 00:27:38,160
Maar dat is het wel zo'n beetje geweest.

00:27:38,279 --> 00:27:42,680
We hebben niet zozeer gekeken naar:
wat is nou het doel van elke opdracht?

00:27:42,799 --> 00:27:45,000
Kwam je wel voorbeelden tegen
waarin dat voorkwam?

00:27:45,119 --> 00:27:49,079
Dat inderdaad eigenlijk aangegeven is
bij een opdracht van:

00:27:49,200 --> 00:27:51,759
we hebben een bepaalde
primaire doelstelling...

00:27:51,880 --> 00:27:54,400
maar biodiversiteit is iets
waaraan we willen bijdragen.

00:27:54,519 --> 00:27:58,160
Zeker, daar hebben we wel
een aantal voorbeelden van gevonden...

00:27:58,279 --> 00:28:00,920
en opgenomen in het rapport,
dus echt leuk om te lezen...

00:28:01,039 --> 00:28:04,759
hoe dat dan in zijn werk is gegaan.
Ja, dat hebben we zeker wel gezien.

00:28:04,880 --> 00:28:08,720
Die MVI-criteria zijn natuurlijk heel mooi,
dat is een fijne basis.

00:28:08,839 --> 00:28:11,119
Maar er zijn ook mensen die daar gewoon...

00:28:11,240 --> 00:28:16,119
met een intrinsieke motivatie
al veel verder gaan misschien...

00:28:16,240 --> 00:28:19,079
en dan die criteria
niet eens zo nodig hebben.

00:28:19,200 --> 00:28:23,640
De criteriatool is niet statisch, hè?
Hij wordt regelmatig ook aangepast.

00:28:23,759 --> 00:28:27,839
Dus ik neem aan
dat op basis van jouw onderzoek...

00:28:27,960 --> 00:28:30,359
of de voorbeelden
die we inmiddels kennen...

00:28:30,480 --> 00:28:32,759
dat daar ook weer slagen
gemaakt kunnen worden.

00:28:32,880 --> 00:28:36,759
Je ziet vaak dat dan
de eisen eigenlijk opschuiven.

00:28:36,880 --> 00:28:40,640
Iets wat nu heel ambitieus is,
dat is misschien over twee jaar basic...

00:28:40,759 --> 00:28:42,839
of iets in die richting.

00:28:42,960 --> 00:28:46,720
Ja, we zagen bijvoorbeeld in de bouw,
dus nieuwbouw, maar ook renovatie...

00:28:46,839 --> 00:28:52,000
dat daar nog best wel ruimte is
om criteria te maken op biodiversiteit.

00:28:52,119 --> 00:28:55,680
Maar ook bij kleinere dingen
zoals bijvoorbeeld gladheidsbestrijding.

00:28:55,799 --> 00:28:59,480
Dus zout strooien,
maar ook verlichting.

00:28:59,599 --> 00:29:02,200
Daar heb je mooie opties,
dat is ook veel in het nieuws:

00:29:02,319 --> 00:29:05,160
er moet meer verlichting komen,
het moet veiliger op straat worden.

00:29:05,279 --> 00:29:07,119
Maar ook daar kun je keuzes maken...

00:29:07,240 --> 00:29:13,319
die de biodiversiteit, dus de soorten,
de dieren, niet te veel schaden.

00:29:13,440 --> 00:29:17,160
Dus er zijn echt nog categorieën waar je
ook qua criteria wat meer kunt doen.

00:29:17,279 --> 00:29:21,079
En over de gehele linie die plus,
het echt verbeteren van de biodiversiteit...

00:29:21,200 --> 00:29:24,119
kan worden versterkt, zeker.
-Mooi.

00:29:26,200 --> 00:29:28,880
Ik denk dat we de conclusies
wel doorgenomen hebben.

00:29:29,000 --> 00:29:32,200
Denk ik ook.
-Je hebt hier en daar wat vooruitgelopen...

00:29:32,319 --> 00:29:36,440
op de aanbevelingen die je wil doen, maar
misschien heb je er nog wat niet genoemd?

00:29:36,559 --> 00:29:40,000
Ja, ik heb inderdaad genoemd
dat het beleidskader heel belangrijk is...

00:29:40,119 --> 00:29:43,119
dat dat leidend is voor inkoop.
Dat is wel helder, denk ik.

00:29:43,240 --> 00:29:46,440
Als jij het over het beleidskader hebt,
bedoel je dan het beleidskader...

00:29:46,559 --> 00:29:48,599
in een organisatie
zoals de gemeente Rotterdam?

00:29:48,720 --> 00:29:56,279
Of heb je het over het beleidskader
wat geldt voor het Rijk of voor Nederland?

00:29:56,400 --> 00:29:58,799
Nee, ik heb het dan echt
over de organisatie zelf...

00:29:58,920 --> 00:30:02,160
want daaruit komt het mandaat
voor de inkopers naar voren.

00:30:02,279 --> 00:30:05,079
Dus daar wil je dat het heel helder is:
wat mag ik vragen?

00:30:05,200 --> 00:30:07,799
Wanneer mag ik zeggen:
het is niet de goedkoopste deal...

00:30:07,920 --> 00:30:12,000
maar ze hebben echt nagedacht
over biodiversiteit bijvoorbeeld.

00:30:12,119 --> 00:30:16,119
Dus het mandaat voor de inkopers
moet helder zijn vanuit de eigen organisatie.

00:30:16,240 --> 00:30:19,559
En het zou mooi zijn als dat beleid
van de organisatie ook is ingebed...

00:30:19,680 --> 00:30:22,920
in een bredere strategie vanuit
de Nederlandse overheid of Europa.

00:30:23,039 --> 00:30:26,039
Maar ik bedoel echt specifiek:
wat is het mandaat van de inkoper?

00:30:26,160 --> 00:30:28,279
En mag hij hiermee aan de slag?

00:30:29,000 --> 00:30:33,039
Biodiversiteit valt natuurlijk gewoon
onder een van de thema's...

00:30:33,160 --> 00:30:37,839
waar we het natuurlijk regelmatig
over hebben als het gaat om MVOI.

00:30:37,960 --> 00:30:39,960
Dus daar zit het al in.

00:30:40,079 --> 00:30:45,279
En een actieplan MVOI in een organisatie
kan daar ook een hulpmiddel voor zijn.

00:30:46,160 --> 00:30:47,640
Andere aanbevelingen nog?

00:30:47,759 --> 00:30:51,319
Ik noemde al even dat het goed is
om op de omstandigheden te sturen...

00:30:51,440 --> 00:30:53,000
en niet op specifieke soorten.

00:30:53,119 --> 00:30:55,440
Dus dat die ecologische kennis
heel belangrijk is.

00:30:55,559 --> 00:30:58,079
Het is goed om de markt te consulteren...

00:30:58,200 --> 00:31:02,799
want de markt is echt in sommige gevallen
al verder dan de inkoop.

00:31:02,920 --> 00:31:06,200
En het is ook heel verstandig
om aan te sluiten bij bestaande systemen.

00:31:06,319 --> 00:31:09,839
Je hebt bijvoorbeeld Kleurkeur
voor het maaien van bermen...

00:31:09,960 --> 00:31:12,200
het onderhouden van slootjes
en waterpartijen...

00:31:12,319 --> 00:31:15,079
maar ook keurmerken
voor voedingsmiddelen zijn fijn.

00:31:15,200 --> 00:31:20,240
In de bouw zijn een aantal systemen
waar je op kunt aanhaken.

00:31:20,359 --> 00:31:24,279
En we zien ook dat MVO Nederland
aan de slag is met natuurinclusief inkopen.

00:31:24,400 --> 00:31:28,400
CROW is bezig met biodiversiteit
in grond-, weg- en waterbouw...

00:31:28,519 --> 00:31:30,839
dus er lopen ook best wel wat initiatieven.

00:31:30,960 --> 00:31:34,880
Dus ook heel fijn om daarop
aan te haken en op de hoogte te blijven.

00:31:35,000 --> 00:31:37,519
De markt is in die zin
echt wel in beweging.

00:31:37,640 --> 00:31:39,640
Dat is, denk ik, heel goed nieuws.

00:31:44,039 --> 00:31:47,680
Ik zie dat er nog geen vragen
bij gekomen zijn.

00:31:47,799 --> 00:31:50,559
Dus dat betekent dat we doorgaan naar Rico.

00:31:54,240 --> 00:31:57,519
Ja, Rico, hoe werkt dat nou in Rotterdam?

00:31:57,640 --> 00:32:00,480
We hebben net iets
vanuit theoretische hoek gehoord.

00:32:00,599 --> 00:32:03,680
Ook wel wat bruggetjes
naar hoe het in de praktijk gaat.

00:32:05,079 --> 00:32:08,599
Zou jij ons mee willen nemen
in de marathon van Rotterdam?

00:32:08,720 --> 00:32:11,240
Laten we zeggen, we hebben het
op z'n Rotterdams gedaan.

00:32:11,359 --> 00:32:16,240
Dus niet lullen maar poetsen.
Ik noem het altijd een hardloopwedstrijd.

00:32:16,359 --> 00:32:18,160
Ik denk dat heel veel kijkers...

00:32:18,279 --> 00:32:22,000
ooit wel eens aan een hardloopwedstrijd
zijn begonnen of getraind hebben.

00:32:22,119 --> 00:32:23,759
Voor een kwart marathon of de hele.

00:32:23,880 --> 00:32:26,079
Dus dat gebruik ik altijd
in mijn beeldspraak.

00:32:26,200 --> 00:32:31,480
Ik ga het daar kort over hebben en daar ga ik
de aanbesteding even kort aan ophangen...

00:32:31,599 --> 00:32:36,039
omdat ik dan stapsgewijs de stappen
die wij doorlopen kan behandelen.

00:32:36,160 --> 00:32:38,720
Het is geen wedstrijd,
dus je kan rustig aan doen.

00:32:38,839 --> 00:32:44,559
Zeker. Even heel kort over
gemeente Rotterdam, over de omvang.

00:32:44,680 --> 00:32:47,599
We hebben plusminus
16.000 collega's rondlopen.

00:32:47,720 --> 00:32:53,079
We werken op 150 locaties,
waarbij we 13 bedrijfskantines hebben...

00:32:53,200 --> 00:32:56,720
en eentje waar we nu aan het testen zijn
met een healthy fridge...

00:32:56,839 --> 00:32:58,720
met de voor- en nadelen daarbij.

00:32:58,839 --> 00:33:00,839
Een gemeente heeft kantoren.

00:33:00,960 --> 00:33:05,720
Een publiekslocatie waar je je paspoort,
rijbewijs en geboorteakte kan halen.

00:33:05,839 --> 00:33:08,440
Milieuparken waar je
grondstoffen kan brengen, afval.

00:33:08,559 --> 00:33:10,920
Dat moeten we maar gewoon
gaan verbieden landelijk.

00:33:11,039 --> 00:33:13,400
Wijkhubs, dat is echt iets Rotterdams...

00:33:13,519 --> 00:33:17,200
waar de burger heel laagdrempelig
in gesprek kan met de gemeente...

00:33:17,319 --> 00:33:20,720
als je iets nodig hebt. Dus de loketgedachte.

00:33:20,839 --> 00:33:23,200
Maar wat als je laagdrempelig
de gemeente kan spreken?

00:33:23,319 --> 00:33:25,440
We hebben wijkhubs, 36 stuks.

00:33:25,559 --> 00:33:30,519
En we hebben uitvoeringslocaties voor
de mensen van het beheer van de stad.

00:33:30,640 --> 00:33:34,240
Dus groenbeheer om de biodiversiteit
in de stad te stimuleren...

00:33:34,359 --> 00:33:36,680
maar ook voor het afval ophalen.

00:33:36,799 --> 00:33:40,160
Dat zijn de locaties die we hebben
over het Rotterdamse grondgebied.

00:33:40,279 --> 00:33:44,119
Dat gebied loopt natuurlijk van de stad
tot aan Hoek van Holland en Rozenburg...

00:33:44,240 --> 00:33:46,440
En eigenlijk wat Rotterdams grondgebied is.

00:33:46,559 --> 00:33:49,599
En wat mensen weleens onderschatten,
zoals je op de kaart ziet.

00:33:50,720 --> 00:33:56,079
Net als veel overheden gelukkig
hebben wij het Manifest MVOI ondertekend.

00:33:56,200 --> 00:34:00,480
Gelukkig door de wethouder, dus toen
kregen we ook gelijk een programma erbij...

00:34:00,599 --> 00:34:03,079
waar we mee aan de slag konden,
waar ik dus onderdeel van ben.

00:34:03,200 --> 00:34:06,880
Alle kudos naar de programmamanager
die dat de afgelopen jaren heeft getrokken.

00:34:07,000 --> 00:34:10,519
We zijn nu in de afrondende fase waardoor
het echt beleid wordt voor de gemeente.

00:34:10,639 --> 00:34:15,960
Dus elk cluster heeft ook een actieplan
gemaakt en houdt zich daar ook aan.

00:34:16,079 --> 00:34:19,199
Het programma heeft zichzelf
overbodig gemaakt.

00:34:19,320 --> 00:34:21,159
Zou je dat kunnen zeggen?

00:34:21,280 --> 00:34:25,840
Ja, op hier en daar een vinkje na
is het echt beleid.

00:34:25,960 --> 00:34:29,559
In de viermaandsrapportage
wordt dat mee teruggenomen.

00:34:29,679 --> 00:34:33,519
Alleen het is nu nog zo: goh, vergeet
niet als je een brug laat bouwen...

00:34:33,639 --> 00:34:36,800
daar dan een ambitieweb te doen,
waar ik zo wat meer over ga vertellen.

00:34:36,920 --> 00:34:39,760
Of eten en drinken,
eigenlijk alles wat je inkoopt...

00:34:39,880 --> 00:34:42,280
probeer die euro
wat verantwoordelijker uit te geven...

00:34:42,400 --> 00:34:46,480
want dat kan ik jullie vertellen,
je krijgt meer waarde voor dezelfde euro.

00:34:46,599 --> 00:34:51,400
Je maakt meer impact met dezelfde euro. Dat
kan biodiversiteit zijn maar ook sociale aspecten.

00:34:52,800 --> 00:34:57,840
Hardlopen. Ik heb een doel gesteld:
een hele toffe aanbesteding draaien.

00:34:57,960 --> 00:35:01,599
En ik hou wel van een beetje
de grenzen oprekken.

00:35:01,719 --> 00:35:06,239
We hebben natuurlijk het aanbesteden
en eigenlijk gaan we Europees aanbesteden.

00:35:06,360 --> 00:35:08,119
Maar ik wil zoveel mogelijk lokaal kopen...

00:35:08,239 --> 00:35:12,159
want allerlei doelen
die uit de MVOI voortkomen...

00:35:12,280 --> 00:35:15,599
of dat nou biodiversiteit is of
werkgelegenheid, die kan je stimuleren.

00:35:15,719 --> 00:35:18,159
Maar iedereen weet,
die Europese aanbestedingen draait:.

00:35:18,280 --> 00:35:19,800
dat kan nog knap lastig zijn...

00:35:19,920 --> 00:35:24,199
maar je wil die bril toch wel op hebben
om de goede vragen aan de markt te stellen.

00:35:24,320 --> 00:35:27,199
Wij maken daarmee
een positieve impact.

00:35:27,320 --> 00:35:30,199
Dus alles wat we inkopen, daar
maken we positieve impact mee.

00:35:30,320 --> 00:35:33,079
En om terug te komen
op het onderwerp waar we zijn:...

00:35:33,199 --> 00:35:35,559
Dat is ook het stimuleren
om de natuur te verbeteren.

00:35:35,679 --> 00:35:41,199
Dus je doet een positief iets in plaats van
dat je een negatieve druk uitvoert...

00:35:41,320 --> 00:35:42,519
met je inkoop.

00:35:42,639 --> 00:35:47,079
En dat lijkt op papier heel lastig.
Waar begin je dan?

00:35:47,199 --> 00:35:51,039
Daar heb ik mijn doel gesteld. Dit zijn
eigenlijk de vier doelen die wij hadden.

00:35:52,199 --> 00:35:55,960
Daar moet je wel kennis voor opdoen en voor eten
en drinken moet je vooral heel veel proeven.

00:35:56,079 --> 00:35:59,920
En heel veel langsgaan dus en horecava
bezoeken en ook Gastvrij Rotterdam. En je afvragen:

00:36:00,039 --> 00:36:04,039
Hé, wat is er nou? Hoe zit het met
de verandering naar vleesvervangers...

00:36:04,159 --> 00:36:08,639
of juist naar de plantaardige broodjes?
Wat kan je dan wel samenstellen?

00:36:08,760 --> 00:36:12,719
Mijn collega's waren al bezig
met het programma Het Nieuwe Nassen.

00:36:12,840 --> 00:36:14,679
Voor de luisteraars die dat niet weten:

00:36:14,800 --> 00:36:16,599
Wij hebben met mijn collega's...

00:36:16,719 --> 00:36:22,800
met MVO Nederland en Blue City,
een programma om lokaal in te kopen...

00:36:22,920 --> 00:36:27,199
bij regeneratieve en biologische boeren
in een gebied in Rhoon.

00:36:27,320 --> 00:36:30,159
Buitenland van Rhoon. Superleuk
om daar een keer naartoe te gaan.

00:36:30,280 --> 00:36:34,320
Dan zie je nog niet dat de bloemetjes en bijtjes
de grond uitschieten...

00:36:34,440 --> 00:36:36,599
maar puur omdat al die boeren
zich verstevigd hebben.

00:36:36,719 --> 00:36:39,599
En met Het Nieuwe Nassen
zijn er allerlei initiatieven uitgekomen...

00:36:39,719 --> 00:36:43,360
zoals het RotterBammetje,
maar ook het Broodje Utrecht dat loopt.

00:36:43,480 --> 00:36:45,400
In Amsterdam hebben ze nu twee broodjes.

00:36:45,519 --> 00:36:48,320
In Arnhem heb je een broodje,
in Friesland een broodje.

00:36:48,440 --> 00:36:52,880
En met al die broodjes stimuleer je
de lokale keten en regeneratief boeren...

00:36:53,000 --> 00:36:56,599
waardoor je de biodiversiteit kan laten
toenemen door alleen maar te eten.

00:36:57,599 --> 00:36:59,760
Eigenlijk is het dus training opdoen...

00:36:59,880 --> 00:37:02,440
voorbereiden,
want er komt toch een wedstrijd aan.

00:37:02,559 --> 00:37:04,920
Dat is toch heel erg belangrijk.

00:37:05,039 --> 00:37:06,840
De start doen wij met een ambitieweb.

00:37:06,960 --> 00:37:10,159
Dit is hoe wij hem in Rotterdam
proberen uit te leggen aan mensen.

00:37:10,280 --> 00:37:15,559
Allerlei onderwerpen
en daar kan je onderwerpen aan vasthangen.

00:37:15,679 --> 00:37:20,360
De ene keer is die heel relevant. We hebben
zero-emissiezones, zoals veel grote gemeenten.

00:37:20,480 --> 00:37:23,119
Dat is standaard.
Daar hoeven we niet meer te zeggen:

00:37:23,239 --> 00:37:25,519
daar moeten we in schipperen,
bij wijze van.

00:37:25,639 --> 00:37:28,760
Maar bijvoorbeeld inkopen met de MKI?

00:37:28,880 --> 00:37:33,679
De ene keer loont dat, de andere keer wil
je afwijken omdat je de markt wil uitdagen.

00:37:33,800 --> 00:37:36,280
Een soort van marktveranderend aanbesteden.

00:37:36,400 --> 00:37:40,760
Je ziet alle onderwerpen. De presentatie
wordt toegestuurd, kan je nog even rustig kijken.

00:37:40,880 --> 00:37:43,840
Anders ben ik nog een half uur bezig
om alles uit te leggen.

00:37:43,960 --> 00:37:47,519
Misschien heel eventjes, we hebben tijd
want ik zie ook geen vragen nog.

00:37:47,639 --> 00:37:50,199
Dat ambitieweb, hoe werkt dat precies?

00:37:50,320 --> 00:37:54,679
Dat is eigenlijk de volgende slide,
kan ik die gelijk er even bij nemen.

00:37:54,800 --> 00:37:58,840
Het ambitieweb is een soort startmoment
voordat je de aanbesteding officieel start...

00:37:58,960 --> 00:38:01,480
om het over duurzaamheid te hebben van:

00:38:01,599 --> 00:38:05,039
wat nou als we geen grenzen,
geen drempels hebben?

00:38:05,159 --> 00:38:07,559
Of juist wel beleid
op duurzaamheid of juist niet.

00:38:07,679 --> 00:38:09,719
We mogen alles
doen en laten wat we willen...

00:38:09,840 --> 00:38:12,559
maar zet mensen aan tafel
die ergens verstand van hebben.

00:38:12,679 --> 00:38:17,639
Met eten en drinken, daar gebeurt
nogal veel van in de wereld, ook in Europa en in Nederland.

00:38:17,760 --> 00:38:20,079
Dat kan zowel positief als negatief zijn.

00:38:20,199 --> 00:38:23,480
Dus je hebt ook de inkoper
waar we het net al over hadden.

00:38:23,599 --> 00:38:27,360
Die werkt in opdracht van de ambtelijk
opdrachtgever om de aanbesteding te doen...

00:38:27,480 --> 00:38:29,440
maar is eigenlijk de regisseur.

00:38:29,559 --> 00:38:31,719
Maar je hebt ook
een contractmanager die meekijkt.

00:38:31,840 --> 00:38:33,960
Een productmanager die het product beheert.

00:38:34,079 --> 00:38:37,119
Ik als strategisch adviseur
Duurzaamheid als onderdeeltje.

00:38:37,239 --> 00:38:39,199
En een locatiemanager, facilitair manager.

00:38:39,320 --> 00:38:42,719
Die vertegenwoordigt eigenlijk de locaties
waar er wat gaat veranderen.

00:38:42,840 --> 00:38:46,199
Dus die nemen de signalen op:
wat gaat er nu wel goed en niet goed?

00:38:46,320 --> 00:38:48,039
Waar moeten we rekening mee houden?

00:38:48,159 --> 00:38:50,519
Maar we hebben ook programma's
met economie.

00:38:50,639 --> 00:38:52,280
We willen onze lokale economie helpen.

00:38:52,400 --> 00:38:55,239
Toen dachten we: misschien moeten we een expert
Economie aan tafel zetten.

00:38:55,360 --> 00:38:59,519
Die hebben het vast over horeca, over wat
er goed gaat met de lokale ondernemer.

00:38:59,639 --> 00:39:03,000
Hoe zouden we die kunnen helpen?
Welke signalen krijgen we als gemeente?

00:39:03,119 --> 00:39:08,840
Maar je hebt ook HR. En HR wil eigenlijk dat
alle medewerkers 'gezonder' gaan eten.

00:39:08,960 --> 00:39:12,679
Dat wordt vaak intern ‘vitaliteit’ genoemd.

00:39:12,800 --> 00:39:15,320
Als de vitaliteit goed is,
heb je minder ziekteverzuim...

00:39:15,440 --> 00:39:19,599
Dus dat zou ook een bonus kunnen zijn als je
een slimme aanbesteding in de markt zet.

00:39:19,719 --> 00:39:25,519
Rotterdam circulair is de afdeling waar
de voedselverspilling en voedseltransitie...

00:39:25,639 --> 00:39:29,599
wordt besproken, waar
Het Nieuwe Nassen een onderdeel van is.

00:39:29,719 --> 00:39:31,320
Maar je moet ook bedenken:

00:39:31,440 --> 00:39:35,320
we hebben 150 locaties. En ambtenaren
houden nog weleens van vergaderen...

00:39:35,440 --> 00:39:37,440
zoals wij helaas wel weten.

00:39:37,559 --> 00:39:40,840
En daarbij wordt ook wel eens geluncht.
Alleen: er is enorm veel verspilling.

00:39:40,960 --> 00:39:45,079
Hoe gaan we dat tegen? Dat is eigenlijk
een vraag die de hele cateringmarkt stelt.

00:39:45,199 --> 00:39:49,239
Maar je moet daarbij wel onze Rotterdamse manier scherp hebben:

00:39:49,360 --> 00:39:51,159
Hoe voelen we ons daarbij?

00:39:51,280 --> 00:39:54,440
Dan hebben we ook nog Rotterdam,
Inclusief, ons werk- en leerbedrijf.

00:39:54,559 --> 00:39:58,840
Je wil ook eigenlijk dat we ervoor zorgen
dat we gezamenlijk de sociale doelen...

00:39:58,960 --> 00:40:01,239
dat mensen die vaak
buiten de arbeidsmarkt vallen...

00:40:01,360 --> 00:40:03,119
ook een kans krijgen
in het nieuwe contract.

00:40:03,239 --> 00:40:06,480
Of dat nou in een werk- en leertraject is
of op een andere manier.

00:40:06,599 --> 00:40:10,000
Het Werkgeversservicepunt kijkt:
wat voor mogelijkheden hebben we nog meer...

00:40:10,119 --> 00:40:13,320
voor mensen die moeilijk meekomen
in de arbeidsmarkt?

00:40:13,440 --> 00:40:17,599
En de stad wordt gezonder, maar dan
moet je wel zelf het goede voorbeeld geven.

00:40:17,719 --> 00:40:20,039
Dus daar zet je ook kennis aan tafel.

00:40:20,159 --> 00:40:23,079
Dat zijn allemaal mensen, die komen met hun kennis...

00:40:23,199 --> 00:40:27,360
op alle onderwerpen die je ziet. Zo van:
Wat zijn nou mogelijkheden en kansen?

00:40:27,480 --> 00:40:30,480
Wat zien we in dit programma,
wat zien we in de stad gebeuren?

00:40:30,599 --> 00:40:34,039
En waar voelen we ons dan senang bij,
om dat zelf intern over te nemen?

00:40:34,159 --> 00:40:37,280
Aan het einde ga je bepalen:
Hé, al die onderwerpen...

00:40:37,400 --> 00:40:40,360
Als je dat 100% gaat uitvragen,
dan overvraag je de markt...

00:40:40,480 --> 00:40:44,400
En dan krijg je de duurste aanbesteding,
of geen partij die zich durft in te schrijven.

00:40:44,519 --> 00:40:46,159
Dus dan ga je focuspunten aanbrengen.

00:40:46,280 --> 00:40:51,360
Je ziet dat circulair en gezondheid
in de breedste zin heel populair was.

00:40:51,480 --> 00:40:54,320
Dat betekent niet dat we onderwerpen
hebben laten vallen...

00:40:54,440 --> 00:40:57,079
Maar het zijn wel een aantal
focuspunten die ons helpen...

00:40:57,199 --> 00:40:59,480
om de aanbesteding
een soort richting te geven.

00:41:02,159 --> 00:41:05,519
Als je dat gedaan hebt,
dan ga je van start.

00:41:05,639 --> 00:41:10,480
Maar als ik heel veel programma's uitnodig
die allemaal hun eigen doelen hebben...

00:41:10,599 --> 00:41:13,239
voelt het soms als schaken
op meerdere borden tegelijk...

00:41:13,360 --> 00:41:15,320
met meerdere spelers tegelijk soms.

00:41:16,480 --> 00:41:18,559
Maar ja,
we moeten het allemaal samen doen.

00:41:18,679 --> 00:41:21,679
Ik kan het alleen doen
of samen met mijn facilitaire collega's...

00:41:21,800 --> 00:41:23,639
terwijl er superveel kennis in huis is...

00:41:23,760 --> 00:41:27,159
en dat we ook allemaal haarvaten
verderop in de stad hebben.

00:41:27,280 --> 00:41:29,880
Dus daar hebben we
heel veel gebruik van gemaakt.

00:41:30,000 --> 00:41:33,639
Voor degenen die de marathon lopen
of misschien via TV Rijnmond kijken...

00:41:33,760 --> 00:41:35,280
We hebben altijd de laatste loper.

00:41:35,400 --> 00:41:39,119
De laatste loper loopt eigenlijk
een hele zware wedstrijd tegen zichzelf.

00:41:39,239 --> 00:41:42,639
Die voelt altijd: ga ik het wel redden, of
ga ik het niet redden?

00:41:42,760 --> 00:41:46,880
Je kan je voorstellen dat als je een echte
aanbesteding in de markt wil zetten...

00:41:47,000 --> 00:41:50,920
die veranderend is, dat je die weerstand
alleen maar gevoeld hebt.

00:41:51,039 --> 00:41:53,119
Maar uiteindelijk ging het best prima.

00:41:54,239 --> 00:41:57,000
Uiteindelijk kwam ik bij de finish
en ik werd, of

00:41:57,119 --> 00:42:02,840
we werden onthaald omdat we het super gedaan
hebben. En dat was superleuk om te zien.

00:42:02,960 --> 00:42:06,280
Zoals de meesten weten,
Vermaat is onze cateraar geworden.

00:42:06,400 --> 00:42:10,320
Die is dus 1 oktober begonnen
met de implementatie van het contract.

00:42:10,440 --> 00:42:14,039
We merken wel dat als je 14 locaties
in één keer overneemt...

00:42:14,159 --> 00:42:17,280
het nogal wat voeten in de aarde heeft,
niet alleen bij Vermaat...

00:42:17,400 --> 00:42:20,280
als grote organisatie zijnde,
maar ook bij ons personeel.

00:42:20,400 --> 00:42:24,079
Maar we hebben dan ook afgesproken:
Honderd dagen gaan we niet klagen...

00:42:24,199 --> 00:42:27,000
zodat mensen ook kunnen wennen
aan de nieuwe cateraar.

00:42:27,119 --> 00:42:31,360
Hiervoor zaten we 13 jaar
met onze vorige cateraar.

00:42:31,480 --> 00:42:35,199
Als je dan overgaat,
moet je dat gewoon even de tijd geven...

00:42:35,320 --> 00:42:39,679
Want je weet: een persoonlijke verandering
duurt ook ongeveer drie maanden.

00:42:39,800 --> 00:42:41,719
Ja, even over die 13 jaar.

00:42:41,840 --> 00:42:44,159
Je zal geen contract
voor 13 jaar hebben afgesloten...

00:42:44,280 --> 00:42:48,599
maar je hebt ook niet voor een korte termijn
gekozen. Wat is het geworden?

00:42:48,719 --> 00:42:51,840
Voor een dergelijke omvang
van het contract...

00:42:51,960 --> 00:42:54,599
hebben we vier plus één plus één plus één.

00:42:54,719 --> 00:42:57,280
Je ziet meestal als we
heel tevreden met elkaar zijn...

00:42:57,400 --> 00:43:03,320
zitten we de zeven jaar
als super goede partners uit.

00:43:04,480 --> 00:43:06,719
Dat gebeurt meestal
met alle grote contracten...

00:43:06,840 --> 00:43:09,840
Tenzij er wat gebeurt waar je van denkt:
dat kan echt niet.

00:43:09,960 --> 00:43:15,239
Maar dan hebben we al zo vaak in gesprek
Gezeten. Maar dat komt eigenlijk zelden voor.

00:43:15,360 --> 00:43:17,440
Natuurlijk weleens
met andere aanbestedingen.

00:43:17,559 --> 00:43:20,199
Die zijn vaak wat kleiner
dan een cateringaanbesteding...

00:43:20,320 --> 00:43:23,960
Want dat geeft ook de ruimte, zo’n lang
contract. Om innovaties te stimuleren.

00:43:24,079 --> 00:43:27,639
Als je iemand vraagt van: we willen
graag alles regeneratieve landbouw...

00:43:27,760 --> 00:43:30,360
dan kijk je je collega's aan
of ze water zien branden.

00:43:30,480 --> 00:43:34,199
Voor mij is het kant en klare taal, maar je kan
niet in één keer de markt overvragen.

00:43:34,320 --> 00:43:38,559
Dan moet je dus ook een cateraar, of het
Vermaat is of een andere grote speler...

00:43:38,679 --> 00:43:41,239
de ruimte geven om te gaan innoveren
met boeren.

00:43:41,360 --> 00:43:43,320
Want ja, we weten wel de gesprekken.

00:43:43,440 --> 00:43:46,119
Boeren willen wel over,
maar die zitten financieel soms klem.

00:43:46,239 --> 00:43:48,639
Dus je moet daar ook
de ruimte in gaan zoeken.

00:43:48,760 --> 00:43:51,360
Je hebt gewoon ook tijd nodig
om het te implementeren.

00:43:51,480 --> 00:43:55,079
Precies. Ik kan niet zeggen:
Mijn assortiment moet vanaf dag één...

00:43:55,199 --> 00:43:57,039
100% regeneratief of biologisch zijn.

00:43:57,159 --> 00:44:01,079
Dan overvraag ik de markt en zijn wij niet blij,
maar de rest van de markt ook niet.

00:44:01,199 --> 00:44:04,519
'Rotterdam, waar zijn jullie mee bezig?'
Dat willen we ook voorkomen.

00:44:07,039 --> 00:44:09,960
Het Nieuwe Nassen heb ik net al benoemd,
het RotterBammetje.

00:44:10,079 --> 00:44:13,880
Wij hebben hem getest in ons bedrijfs-
restaurant, maar hij is echt voor de horeca.

00:44:14,000 --> 00:44:17,840
Want als hij te lang zit,
wordt het brood ook een beetje zompig.

00:44:17,960 --> 00:44:22,159
Alleen wij hebben hem nu aangeboden
in onze banquetingmap.

00:44:22,280 --> 00:44:26,159
En dan ook een QR-code erbij, zodat bestellers
het verhaal erachter weten...

00:44:26,280 --> 00:44:28,280
En ze ook echt een verhaal bestellen.

00:44:28,400 --> 00:44:32,360
Dus dat wil nog weleens helpen om mensen
verder te krijgen of voor te lichten.

00:44:32,480 --> 00:44:36,079
Ze hebben pas een hamburger gelanceerd
die we hopelijk binnenkort kunnen testen.

00:44:36,199 --> 00:44:39,960
Ze hebben een plantaardige hamburger
gemaakt via een regeneratieve boer...

00:44:40,079 --> 00:44:41,639
Om het maar zo te zeggen.

00:44:41,760 --> 00:44:44,320
Er wordt veel samengewerkt.
We vonden lokaal heel belangrijk.

00:44:44,440 --> 00:44:48,320
Er wordt onderhandeld met Heilige Boontjes.
Een hoop mensen kennen dat verhaal wel.

00:44:48,440 --> 00:44:53,239
Ex-gedetineerden of mensen die
met jeugdzorg in aanraking zijn gekomen...

00:44:53,360 --> 00:44:58,440
krijgen bij eigenaar Rodney
in zijn koffiebar in een oud politiebureau...

00:44:58,559 --> 00:45:01,679
de kans om aan zichzelf te werken.
Rust, reinheid, regelmaat...

00:45:01,800 --> 00:45:04,920
En om weer gezien te worden. Je ziet
dat ze daar echt van opbloeien.

00:45:05,039 --> 00:45:06,480
We namen daar al koffie van af.

00:45:06,599 --> 00:45:10,840
Ook heel veel overheden kopen daar koffie
, waarmee ze echt geholpen worden.

00:45:10,960 --> 00:45:13,400
En onze koffiecorner
wordt door Heilige Boontjes gedaan.

00:45:13,519 --> 00:45:16,360
Dus de doelgroepen waar wij
als gemeente mee samenwerken...

00:45:16,480 --> 00:45:17,880
komen nog dichter bij ons.

00:45:18,000 --> 00:45:20,199
Dat vonden wij
een heel interessant verhaal.

00:45:20,320 --> 00:45:21,719
We zien ook Zuivere Koffie.

00:45:21,840 --> 00:45:26,000
Dat is eigenlijk de Amsterdamse tegenhanger
van Heilige Boontjes...

00:45:26,119 --> 00:45:29,599
En die leveren de koeken aan.
Alleen de mensen van Zuivere Koffie,

00:45:29,719 --> 00:45:31,199
die zitten nog in detentie.

00:45:31,320 --> 00:45:34,519
Dus die help je dan ook weer
om zichzelf te ontwikkelen.

00:45:34,639 --> 00:45:38,639
Zo hebben we de hele aanbesteding
vormgegeven, alleen maar door het te vragen.

00:45:38,760 --> 00:45:42,079
Die o in opdrachtgeven is heel belangrijk,
maar je kan je ook voorstellen:

00:45:42,199 --> 00:45:46,159
We hebben veel kennis opgehaald bij collega's
en die hebben ons daarbij geholpen.

00:45:46,280 --> 00:45:50,440
Ja. De lijst bij het ambitieweb
was indrukwekkend, kan ik je vertellen.

00:45:50,559 --> 00:45:52,519
Wij stonden er echt van te kijken.
-Zeker.

00:45:53,320 --> 00:45:55,119
Dan heb je nog een cooling down.

00:45:55,239 --> 00:45:59,559
Bij de cooling down loop je altijd van:
Goh, had ik dingen beter kunnen doen?

00:45:59,679 --> 00:46:02,119
Had ik ergens nog kunnen versnellen
of juist niet?

00:46:02,239 --> 00:46:05,079
Wat kon er nog beter?
We hadden veel meer impact kunnen maken.

00:46:05,199 --> 00:46:08,800
Dat komt eigenlijk
door een quote van een collega.

00:46:08,920 --> 00:46:11,440
De marktonderzoeker gaat
bij biologische boeren langs...

00:46:11,559 --> 00:46:15,199
En regeneratieve boeren horen
hun verhaal, en ik haak daarop aan.

00:46:15,320 --> 00:46:18,320
En ik ga ook proeven
op beurzen en congressen.

00:46:18,440 --> 00:46:22,440
Maar net nadat we gepubliceerd hadden,
was er een collega naar een beurs gegaan...

00:46:22,559 --> 00:46:25,000
en had allerlei dingen geproefd
En die zei tegen mij:

00:46:25,119 --> 00:46:29,000
'We hadden nog veel meer kunnen uitvragen.'
Maar ja, ik moet ook dingen inmasseren.

00:46:29,119 --> 00:46:33,840
Dus misschien volgende keer nog meer pushen
om ze mee te nemen om uitjes te doen.

00:46:34,679 --> 00:46:37,000
Eigenlijk had ik het net al aangegeven:

00:46:37,119 --> 00:46:39,800
Er waren veel wensen en eisen
van allerlei programma's.

00:46:39,920 --> 00:46:43,320
Soms is dat lastig coördineren,
want de ene wil wat meer, de ander weer dat.

00:46:43,440 --> 00:46:47,320
Dat moet je goed coördineren.
En dat is soms lastig.

00:46:47,440 --> 00:46:50,039
Dus daar was wel echt een verbeterpunt van:

00:46:50,159 --> 00:46:52,400
Goh, hoe kan ik dat
volgende keer beter doen?

00:46:52,519 --> 00:46:55,760
Misschien moet ik meer koffiedrinken
en ze wat meer op de hoogte houden.

00:46:55,880 --> 00:47:00,320
Of juist de kaders wat meer meegeven,
in plaats van loslaten.

00:47:00,440 --> 00:47:02,360
Er gingen best veel dingen goed.

00:47:02,480 --> 00:47:07,159
PIANOo kwam op de lijn: jullie doen het
goed, wil je hier een webinar over doen?

00:47:07,280 --> 00:47:09,599
Gemeente Amsterdam heeft ook
contact met ons gezocht.

00:47:09,719 --> 00:47:12,679
De gemeente Groningen
heeft contact met mij gezocht.

00:47:12,800 --> 00:47:15,199
Nog een gemeente
uit het oosten van het land.

00:47:15,320 --> 00:47:19,000
Dus wel fijn dat mensen denken:
Wij willen het overnemen.

00:47:19,119 --> 00:47:21,760
Dus ik hoop dat wat wij gedaan hebben
een ondergrens is...

00:47:21,880 --> 00:47:24,920
En dat de rest van Nederland
het nog veel beter gaat doen.

00:47:25,039 --> 00:47:27,559
We hebben aanbestedingsteksten
uitgeprobeerd...

00:47:27,679 --> 00:47:31,119
waarvan we dachten: dat kan
nog wat problemen opleveren.

00:47:31,239 --> 00:47:34,639
Maar onze aanbestedingsjurist
had al meegekeken en het goedgekeurd.

00:47:34,760 --> 00:47:39,000
Maar er zijn ook stukken tekst die we
dan weer opnieuw kunnen gebruiken...

00:47:39,119 --> 00:47:44,840
Om zo veel lokaler in te kopen, of om de markt
uit te dagen er eens over na te denken.

00:47:44,960 --> 00:47:47,320
En voor Rotterdam - met zoveel collega's...

00:47:47,440 --> 00:47:51,000
dat we met allerlei clusters en afdelingen
en programma's aan tafel zaten -

00:47:51,119 --> 00:47:52,639
was het wel heel verfrissend.

00:47:52,760 --> 00:47:55,960
En ook wel leuk dat we nu
vaker gaan samenwerken.

00:47:58,840 --> 00:48:02,480
Dat maakt het einde van mijn presentatie.
-Ja, dank je wel, Rico.

00:48:03,760 --> 00:48:05,920
Ik heb een vraag in de chat.

00:48:06,039 --> 00:48:10,039
Maar ik ben eigenlijk wel heel benieuwd,
Doutzen, hoe kijk jij tegen dit verhaal aan?

00:48:10,159 --> 00:48:13,480
Hoe plaats je dat in het onderzoek
en de kennis die jij hebt?

00:48:13,599 --> 00:48:16,480
Ik denk dat wat je heel mooi laat zien...

00:48:16,599 --> 00:48:19,280
is dat een enthousiast team,
enthousiaste mensen...

00:48:19,400 --> 00:48:22,639
echt heel ver kunnen komen.

00:48:22,760 --> 00:48:25,239
En dat je eigenlijk ook
niet alleen aan die MVI-criteria vast zit.

00:48:25,360 --> 00:48:28,880
Superfijn als het er is, want je hebt
een haakje om het gesprek aan te gaan...

00:48:29,000 --> 00:48:32,440
Maar je kunt zoveel meer
als je een clubje om je heen verzamelt...

00:48:32,559 --> 00:48:36,239
met hart voor de zaak.
Dat is echt ontzettend inspirerend.

00:48:36,360 --> 00:48:41,400
En ook heel concreet, zo'n broodje,
hamburger en andere manieren van eten.

00:48:41,519 --> 00:48:44,519
Supertastbaar en dat vind ik
heel, heel tof om te zien.

00:48:44,639 --> 00:48:48,400
En ook dat je naar het gebied toe kunt
waar de boeren zitten en het anders doen.

00:48:48,519 --> 00:48:52,199
Je noemde regeneratieve landbouw,
strokenteelt.

00:48:52,320 --> 00:48:55,639
Dat is natuurlijk fantastisch,
dat mensen het ook kunnen ervaren.

00:48:55,760 --> 00:49:00,239
En het is dichtbij,
dus je kunt ernaartoe gaan.

00:49:00,360 --> 00:49:02,039
Ik denk dat dat heel tof is.

00:49:02,159 --> 00:49:05,280
Ja, want die verhalen kan je ook
gebruiken in je interne communicatie.

00:49:05,400 --> 00:49:08,079
We zijn van een cateraar
naar een andere cateraar gegaan.

00:49:08,199 --> 00:49:11,760
Die biedt een ander assortiment aan,
maar je kan het verhaal ook laten zien.

00:49:11,880 --> 00:49:14,519
Of het nou een filmpje is,
of rij er een keertje langs.

00:49:14,639 --> 00:49:18,920
Als je een keer in een natuurgebied bent van:
hier komt jouw eten vandaan.

00:49:19,039 --> 00:49:23,480
Dan hoeft niet je hele assortiment anders.,
Maar een klein beetje kan al helpen...

00:49:23,599 --> 00:49:27,519
Zeker als je met weerstand te dealen hebt, relevant
om dan de weerstand het hoofd te bieden.

00:49:28,840 --> 00:49:34,079
Ik hoorde jou zeggen: jullie hebben je
uitgebreid georiënteerd op de markt.

00:49:34,199 --> 00:49:36,239
Beurzen bezocht en mensen gesproken.

00:49:36,360 --> 00:49:39,679
Hebben jullie ook
een officiële marktconsultatie gedaan?

00:49:39,800 --> 00:49:45,880
Ja, we hebben een marktconsultatie gedaan.
Wij hadden ook een aantal dingen opgehaald.

00:49:46,000 --> 00:49:49,239
Vooral gingen we even checken, zo van:
We zitten een beetje hieraan te denken. Maar,

00:49:49,360 --> 00:49:51,039
is dat nou mogelijk, ja of nee?

00:49:51,159 --> 00:49:54,440
Ook vanwege het sociale aspect.
Dat is misschien wel het belangrijkste...

00:49:54,559 --> 00:50:00,119
Ook omdat wij een gemeente hebben
van ja, hoe wij bekend staan als Rotterdam zijnde.

00:50:00,239 --> 00:50:03,000
En zo konden we op dat moment
een beetje checken:

00:50:03,119 --> 00:50:06,280
Goh, wij hebben dit in gedachten,
is dat nou echt mogelijk?

00:50:06,400 --> 00:50:09,440
En dat helpt wel inderdaad.

00:50:11,920 --> 00:50:15,239
Ik heb twee vragen inmiddels binnen.

00:50:15,360 --> 00:50:20,840
Eén gaat over monitoring, een onderwerp
dat we sowieso beet wilden pakken...

00:50:20,960 --> 00:50:23,480
Dus dat komt goed uit. Ik ga hem voorlezen:

00:50:23,599 --> 00:50:28,239
Hoe zien jullie de ontwikkelingen in het
meetbaar maken van regeneratieve landbouw?

00:50:28,360 --> 00:50:31,440
Voor aanbesteding is dit een mooi middel
om op duurzaamheid te sturen...

00:50:31,559 --> 00:50:33,800
maar we kunnen dit nog niet
van leveranciers eisen...

00:50:33,920 --> 00:50:36,840
door een gebrek aan objectieve indicatoren.

00:50:37,880 --> 00:50:41,320
Wij hebben het natuurlijk al
in het voorgesprek gehad over monitoring.

00:50:41,440 --> 00:50:43,880
Dat was ook één
van mijn extra verbeterpunten.

00:50:44,000 --> 00:50:46,239
We hadden monitoring
vooraf moeten vragen...

00:50:46,360 --> 00:50:48,679
in plaats van tegen Vermaat zeggen:

00:50:48,800 --> 00:50:51,679
We hebben een afspraak
en toffe dingen afgesproken...

00:50:51,800 --> 00:50:53,400
Maar hoe gaan we het monitoren?

00:50:54,320 --> 00:50:56,599
Dus dat is nog in wording.

00:50:56,719 --> 00:51:02,360
Maar er zijn natuurlijk ook
een aantal andere monitoringsdingen...

00:51:02,480 --> 00:51:05,800
die ontwikkeld zijn vanuit biodiversiteit en dergelijke.

00:51:05,920 --> 00:51:09,559
Dus ik denk dat dat nog in onderzoek is,
om het zo te zeggen.

00:51:09,679 --> 00:51:12,400
We hebben ook weleens gezegd:
De afspraken staan op papier...

00:51:12,519 --> 00:51:15,559
maar ik moet wel met onze
opdrachtnemers aan tafel zitten...

00:51:15,679 --> 00:51:17,519
over hoe we dit gaan monitoren.

00:51:17,639 --> 00:51:20,480
Maar het was belangrijk
dat het contract geïmplementeerd werd.

00:51:20,599 --> 00:51:24,000
Om vervolgens de stap te maken naar:
Oké, hoe gaan we dit nu monitoren?

00:51:25,559 --> 00:51:27,639
Doutzen: nog iets over monitoring?

00:51:28,679 --> 00:51:31,679
Wat ik over monitoring wil zeggen,
is dat het belangrijk is...

00:51:31,800 --> 00:51:36,880
om die condities te bekijken.
En iets minder op de specifieke soorten.

00:51:38,159 --> 00:51:40,639
En dat je dus ook degene
die de opdracht aanneemt...

00:51:40,760 --> 00:51:44,719
kunt laten houden aan bepaalde inspanningen
En iets minder aan bepaalde resultaten.

00:51:44,840 --> 00:51:48,719
Want die inspanningen kun je echt heel
goed bekijken en goed in de gaten houden...

00:51:48,840 --> 00:51:50,840
maar je kunt eigenlijk niet garanderen:

00:51:50,960 --> 00:51:55,119
In vijf jaar is die en die soort terug,
want zo werkt het helaas niet.

00:51:55,239 --> 00:51:57,880
Dus dat is wel een omslag
die we aan het maken zijn.

00:51:58,000 --> 00:51:59,599
Specifiek over regeneratieve landbouw:

00:51:59,719 --> 00:52:03,599
Er zijn ontzettend veel verschillende
standaarden voor regeneratieve landbouw.

00:52:03,719 --> 00:52:06,800
Ik heb laatst gehoord
dat er 600 verschillende waren...

00:52:06,920 --> 00:52:09,119
in een andere context.

00:52:09,239 --> 00:52:12,679
Dus ik neem aan dat daar
ook iets van consolidatie zal komen?

00:52:12,800 --> 00:52:17,199
Dat het wat helderder wordt van: waar kijk je
dan naar en wat controleer je dan precies?

00:52:17,320 --> 00:52:21,760
Het is natuurlijk een heel mooie ontwikkeling
dat daar nu zoveel aandacht voor is.

00:52:21,880 --> 00:52:25,639
Wij kopen in in een gebied
waar al regeneratieve landbouw plaatsvond.

00:52:25,760 --> 00:52:28,400
Wij vergroten eigenlijk alleen
de afzet daarvan.

00:52:28,519 --> 00:52:31,239
Dus eigenlijk zou ik in dat gebied
met die organisatie kijken:

00:52:31,360 --> 00:52:34,320
Goh, kunnen jullie
aan de hand van wat wij nu inkopen...

00:52:34,440 --> 00:52:37,320
een vertaalslag maken
wat voor positieve impact dat dan heeft.

00:52:37,440 --> 00:52:41,679
Dat maakt het voor ons makkelijker dan
als het uit allerlei plukjes uit het land komt.

00:52:43,119 --> 00:52:46,360
Het is ook belangrijk
om binnen jouw organisatie te laten zien:

00:52:46,480 --> 00:52:50,760
We hebben een mooi contract afgesloten
en er komen ook echt hele mooie dingen uit.

00:52:50,880 --> 00:52:53,079
Dat je daarover kan rapporteren.

00:52:54,480 --> 00:52:57,960
De tweede vraag: zou je iets kunnen
vertellen over hoe je biodiversiteit...

00:52:58,079 --> 00:53:00,679
concreet hebt meegenomen
in deze aanbesteding?

00:53:00,800 --> 00:53:04,760
Wij hebben het geluk gehad dat
het programma Het Nieuwe Nassen er was...

00:53:04,880 --> 00:53:08,519
omdat dat programma zorgt voor de inkoop
in regeneratief gebied.

00:53:08,639 --> 00:53:13,280
Als je regeneratief inkoopt, normaal gesproken
verbetert dan ook de biodiversiteit...

00:53:13,400 --> 00:53:17,760
omdat de grond zich herstelt en met stroken-
teelt, wordt er ook rekening mee gehouden.

00:53:17,880 --> 00:53:21,800
Vooral vanuit die invalshoek
hebben we hem ingevlogen.

00:53:21,920 --> 00:53:24,719
Onder dat kopje, zo van:
Als we een gebied helpen herstellen,

00:53:24,840 --> 00:53:26,639
dan neemt de biodiversiteit ook toe.

00:53:28,039 --> 00:53:32,360
Vanuit die insteek.
-Hoe is dat dan in die aanbesteding geland?

00:53:33,360 --> 00:53:38,719
Ons beschrijvend stuk
is gewoon te vinden op TenderNed.

00:53:39,239 --> 00:53:44,320
Daar staat in: wij hebben als gemeente
Rotterdam Het Nieuwe Nassen geïnitieerd.

00:53:44,440 --> 00:53:47,280
We zouden het waarderen
dat inschrijvende partij X...

00:53:47,400 --> 00:53:52,639
alles wat voortkomt uit dat programma
omarmt in het contract.

00:53:53,559 --> 00:53:57,480
Dan heb je vooral eten, maar het doet
bijvoorbeeld ook plasticvrije horeca.

00:53:57,599 --> 00:54:02,280
Hé, Vermaat plasticvrij:
gaan we juist van meer verpakkingen af?

00:54:02,400 --> 00:54:06,920
Je mag niet dwingend schrijven,
maar je kan wel zeggen:

00:54:07,039 --> 00:54:11,440
Wij als overheid X of gemeente X
hebben dit convenant ondertekend.

00:54:11,559 --> 00:54:15,639
Dan kan je dat convenant er ook inzetten.
En dat kan over biodiversiteit zijn.

00:54:15,760 --> 00:54:19,519
Dat kan over regeneratief zijn, dat kan
over 'we willen de boeren helpen' zijn...

00:54:19,639 --> 00:54:21,199
even heel plat geslagen.

00:54:21,320 --> 00:54:25,000
Dat kan je dan meenemen,
want dat geeft ook een soort van houvast...

00:54:25,119 --> 00:54:28,960
of sturing voor de inschrijvende partijen
waar ze naar moeten kijken.

00:54:29,079 --> 00:54:33,760
En inschrijvers hebben dan aangegeven
in hoeverre ze daar gebruik van gaan maken.

00:54:36,119 --> 00:54:39,280
We naderen het einde van het webinar.
we hebben nog vijf minuten.

00:54:39,400 --> 00:54:42,800
Voordat ik aan de afrondende mededelingen begin...

00:54:42,920 --> 00:54:44,760
zou ik jullie heel graag willen vragen:

00:54:44,880 --> 00:54:47,960
Wat zouden jullie nog mee willen geven
aan de kijker?

00:54:48,079 --> 00:54:49,920
Wat zouden ze morgen kunnen doen...

00:54:50,039 --> 00:54:54,480
om bij te dragen
aan biodiversiteit via inkoop?

00:54:56,400 --> 00:54:59,559
Doutzen, jij mag als eerste.
-Nou, spannend!

00:54:59,679 --> 00:55:02,440
Dit webinar komt natuurlijk online...

00:55:02,559 --> 00:55:07,360
dus het is denk ik leuk om ook collega's
te wijzen op deze kennis.

00:55:08,159 --> 00:55:11,079
En ook inspirerende voorbeelden
die er gelukkig steeds meer zijn...

00:55:11,199 --> 00:55:13,360
want er is gewoon echt wel wat mogelijk.

00:55:13,480 --> 00:55:15,159
Het rapport is beschikbaar...

00:55:15,280 --> 00:55:19,519
waarin achterin een aantal hele goede
en concrete voorbeelden staan...

00:55:19,639 --> 00:55:21,880
die denk ik heel inspirerend kunnen werken.

00:55:22,000 --> 00:55:25,519
En ik denk dat het ook heel fijn is
om intern het gesprek aan te gaan...

00:55:25,639 --> 00:55:27,840
over hoe belangrijk biodiversiteit is.

00:55:27,960 --> 00:55:33,280
En dat als inkopers een mandaat hebben,
ze echt aan de slag kunnen gaan.

00:55:33,400 --> 00:55:35,039
Dat is denk ik wel heel fijn.

00:55:35,159 --> 00:55:39,639
Marktconsultatie, kunnen we, denk ik,
niet vaak genoeg zeggen, als instrument...

00:55:39,760 --> 00:55:41,960
om te kijken wat er dan mogelijk is.

00:55:42,079 --> 00:55:44,800
Vooral ook in de bouw gebeurt er echt veel.

00:55:44,920 --> 00:55:48,840
In de grond-, weg- en waterbouw
gebeurt ook echt veel.

00:55:48,960 --> 00:55:53,000
Dus laat je inderdaad inspireren.
Ga op zoek, ga naar vakbeurzen.

00:55:53,119 --> 00:55:57,719
En ja, er is echt wel meer mogelijk, denk ik.

00:55:57,840 --> 00:56:00,719
En ik denk ook dat het verschil
tussen die drukfactoren van:

00:56:00,840 --> 00:56:03,440
Hoe kun je nou de druk
van het systeem afhalen?

00:56:03,559 --> 00:56:06,360
Maar ook juist: wat kunnen we extra doen?

00:56:06,480 --> 00:56:09,559
Als je dat steeds in je achterhoofd hebt
als een soort analysekader...

00:56:09,679 --> 00:56:13,239
dat het ook heel mooi kan zijn
om echt het verschil te maken.

00:56:14,800 --> 00:56:17,000
Dat is nogal wat wat mensen morgen kunnen doen.

00:56:17,119 --> 00:56:19,639
Ja, fijn toch?
-Ja, mooi. Veel aanknopingspunten.

00:56:20,599 --> 00:56:23,199
Vanuit zijn Rotterdams:
Niet lullen, maar poetsen.

00:56:23,320 --> 00:56:25,039
Je kan eigenlijk gewoon beginnen.

00:56:25,159 --> 00:56:29,360
En natuurlijk, het lijkt soms best wel ingewikkeld.

00:56:29,480 --> 00:56:33,320
Maar werk je in een kleine organisatie?
Ga naar je facilitair manager.

00:56:33,440 --> 00:56:35,400
Die beheert het contract met de cateraar. En zeg:

00:56:35,519 --> 00:56:38,840
Kunnen wij ook zo'n lekker
lokaal broodje inkopen bijvoorbeeld?

00:56:38,960 --> 00:56:42,159
Of kunnen wij eens aan de cateraar
vragen, als het een kleine is:

00:56:42,280 --> 00:56:45,320
Wil je kijken of er een biologische
of regeneratieve boer is?

00:56:45,440 --> 00:56:47,639
Al is het maar één ingrediënt.

00:56:47,760 --> 00:56:51,719
Dan help je al de afzet te vergroten
of de boer helpt je vooruit.

00:56:51,840 --> 00:56:55,199
Daar zit het hem in. Ga het gewoon doen.
Het kan echt klein zijn.

00:56:55,320 --> 00:57:00,079
En voor de overheden die de aanbestedingen
Doen geldt, vooral voor de kleine:

00:57:00,199 --> 00:57:02,440
Bijna elke gemeente heeft een ecoloog in dienst...

00:57:02,559 --> 00:57:04,360
Zoals jij in dit gesprek al zei.

00:57:04,480 --> 00:57:07,199
Betrek die bij een ambitieweb
of bij de aanbesteding.

00:57:07,320 --> 00:57:12,280
Laat ze de kennis is, gewoon toevoegen.

00:57:12,400 --> 00:57:14,960
En vraag: Zijn er gebieden waar we
wat van de boer kunnen afnemen,...

00:57:15,079 --> 00:57:17,000
waar je al mee bezig bent met een programma?

00:57:17,119 --> 00:57:20,079
Die boeren hebben vaak
ook een monitoringstool.

00:57:20,199 --> 00:57:23,519
Die kan gedeeld worden met de marktpartij waar je mee in zee gaat.

00:57:23,639 --> 00:57:26,960
Ja, meeliften op dingen die al bestaan...

00:57:27,079 --> 00:57:29,519
En daarmee de markt vergroten.
-Ja, precies.

00:57:29,639 --> 00:57:31,960
En je hebt mensen met kennis lopen
die zich afvragen:

00:57:32,079 --> 00:57:33,760
Hoe kan ik nog meer impact maken?

00:57:33,880 --> 00:57:38,760
Of je hebt een biodiversiteitsteam,
of een ecoloog rondlopen.

00:57:38,880 --> 00:57:41,039
Nodig die mensen uit aan tafel
en dan denken ze misschien:

00:57:41,159 --> 00:57:44,800
Facilitair management, eten en drinken en wíj?
Wat hebben we met elkaar te maken?

00:57:44,920 --> 00:57:48,519
Maar we hebben nu net gehoord:
Best wel veel eigenlijk.

00:57:49,400 --> 00:57:53,639
Dank jullie wel allebei, voor jullie verhaal en voor jullie tips...

00:57:53,760 --> 00:57:57,719
En voor jullie suggesties, jullie enthousiasme,
jullie aanstékelijke enthousiasme.

00:57:57,840 --> 00:57:59,480
We gaan het webinar afsluiten.

00:58:00,320 --> 00:58:04,559
Nog een afrondende mededeling:
Het webinar komt bij ons op de website.

00:58:04,679 --> 00:58:08,119
We hebben even nodig om het
te ondertitelen en te publiceren...

00:58:08,239 --> 00:58:15,119
Maar dan krijgen jullie daar een bericht van.
Jullie krijgen de presentatie ook.

00:58:15,239 --> 00:58:18,480
Ik zie nog een eindmededeling
op mijn scherm staan.

00:58:18,599 --> 00:58:21,400
Er komt binnenkort een publicatie
van de provincie Zuid-Holland...

00:58:21,519 --> 00:58:24,360
over het aanbesteden
van catering en biodiversiteit...

00:58:24,480 --> 00:58:26,960
waar onder andere Rotterdam
aan heeft meegewerkt.

00:58:27,079 --> 00:58:31,119
Nog iets waar je aan de basis hebt gestaan
van iets moois, Rico.

00:58:31,239 --> 00:58:33,679
Dank voor deze tip.

00:58:33,800 --> 00:58:38,480
En er komt een Handreiking Biodiversiteit
bij ons op de website te staan.

00:58:38,599 --> 00:58:42,119
Jullie zien denk ik op jullie scherm
nu ook al de titelpagina.

00:58:42,239 --> 00:58:45,760
Hij is bijna klaar. En wordt de komende maand gepubliceerd.

00:58:45,880 --> 00:58:49,760
Dus voldoende aanknopingspunten
om met het onderwerp aan de slag te gaan.

00:58:49,880 --> 00:58:54,880
Als jullie het webinar verlaten,
dan wordt jullie een aantal vragen gesteld.

00:58:55,000 --> 00:58:57,679
We stellen het op prijs
als jullie die willen beantwoorden.

00:58:57,800 --> 00:59:03,480
Daar kunnen wij van leren en toekomstige
webinars wellicht nog beter organiseren.

00:59:04,320 --> 00:59:08,599
Allerlaatste woord van dank
aan de sprekers.

00:59:08,719 --> 00:59:14,119
Doutzen en Rico, hartstikke bedankt en de
kijkers bedankt voor jullie tijd en aandacht.