Over de MKI

Wat is de MKI?

De milieukostenindicator (MKI) is een eenduidige rekenmethode, waarmee je de totale milieu-impact van een product of project objectief kunt beoordelen en vergelijken. Je berekent allemaal op dezelfde manier de milieukosten. In de uitkomst worden de milieukosten uitgedrukt in euro’s(€MKI). Dit zijn de kosten die nodig zijn om de negatieve milieueffecten van een product, proces of project te herstellen of te compenseren. Hoe lager de MKI, hoe duurzamer het product of project. 

Belang eenduidige rekenmethode

De GWW-sector heeft een grote milieu-impact. Veel bedrijven willen stappen zetten om dit te verminderen, maar werken vaak voor verschillende opdrachtgevers. Een individueel project is vaak niet genoeg om te investeren in nieuwe materialen, schoner materieel of andere manieren van werken. 

Daarom hebben bedrijven behoefte aan een duidelijke en vaste aanpak voor de MKI, die voor meerdere projecten geldt. Elk project is anders, maar bij een dergelijke aanpak zijn er eisen en werkwijzen die bij veel projecten hetzelfde zijn.

Levenscyclusanalyse

De milieukosten zijn een optelsom van 19 belangrijke milieueffecten, zoals CO₂-uitstoot, stikstof, chemische vervuiling en uitputting van grondstoffen. De berekening vindt plaats op basis van levenscyclusanalyses (LCA’s) van bouwproducten.

Bij LCA’s kijken producenten naar de milieu-impact van een product tijdens de hele levensduur. Zij voeren deze LCA’s uit op basis van gestandaardiseerde Europese richtlijnen. Dit is een internationale methode om de milieukosten te berekenen. De methode is gebaseerd op de EN 15804.

Hoe bereken je de MKI?

Met de MKI bereken je de milieu-impact van alle gebruikte materialen en processen over de volledige levenscyclus. Dit gebeurt in verschillende fases, zoals beschreven in de Europese norm EN 15804:

• productiefase (A1-A3): winning van grondstoffen (A1), transport (A2) en het maken van het bouwproduct(A3)
• bouwfase (A4-A5): vervoer naar het gebruikslocatie (A4) en installatie (A5)
• gebruiksfase (B): gebruik, onderhoud, reparatie, vervanging, renovatie en energie- en watergebruik van het product
• sloop- en verwerkingsfase (C): sloop, afvalverwerking, vervoer naar afvalverwerking en recycling
• hergebruik (D): herwinning van grondstoffen (bijvoorbeeld door recycling

Elke fase levert een bijdrage aan de totale MKI. De milieu-impact van een project is de optelsom van de milieu-impact van alle toegepaste materialen.

Verschil product- en project-MKI

De MKI kun je uitrekenen op zowel product- als op projectniveau:

• De product-MKI is de milieu-impact van één product, zoals een betonnen stoeptegel of asfaltmix.
• De project-MKI is de milieu-impact van het hele project. Je telt de impact van alle toegepaste materialen bij elkaar op. 

Wettelijke verplichtingen

Het meenemen van de MKI in je aanbestedingen is nu nog vrijwillig. In 2027 komen er mogelijk de volgende wettelijke verplichtingen. Het gaat dan om het verplicht meenemen van milieuprestatie-eisen of het toepassen van de MKI als gunningscriterium. Meer informatie hierover vind je op de pagina Wettelijke verplichtingen MKI. 

Beleid en normering

De MKI is opgebouwd uit verschillende lagen van beleid en normering: internationaal, Europees, nationaal en op productcategorie-niveau. Meer informatie over deze gelaagdheid en welke normen hierbij horen, vind je op de pagina Beleid en normering MKI.

Meer weten over LCA en de MKI? 

Bekijk dan ook het stappenplan Inkopen met de milieukostenindicator. Hierin staat informatie over de relatie tussen de LCA en de MKI. Ook wordt dieper ingegaan op de LCA-methodiek, gevolgd door een toelichting van de MKI.