Rechtsverwerking

Toon pagina in menu

Belangrijkste jurisprudentie over rechtsverwerking.

Advies 1:

Een niet inschrijvende onderneming die klaagt na de bekendmaking van de gunningsbeslissing is niet ontvankelijk.

Advies 2:

Een belanghebbende dient proactief te handelen en zo spoedig mogelijk na ontdekking van een gebrek te klagen.

Advies 3:

Bij onderdrempelige opdrachten gaat het Grossmann-verweer niet altijd op.

Advies 1:

Een niet inschrijvende onderneming die klaagt na de bekendmaking van de gunningsbeslissing is niet ontvankelijk.

Citaat Grossmann arrest:

r.o. 40 "Gelet op hetgeen voorafgaat moet op de eerste en de derde vraag worden geantwoord dat de artikelen 1, lid 3, en 2, lid 1, sub b, van richtlijn 89/665 aldus moeten worden uitgelegd dat zij er niet aan in de weg staan dat een persoon, na de gunning van een overheidsopdracht, wordt geacht geen toegang meer te hebben tot de beroepsprocedures als bedoeld in genoemde richtlijn, wanneer deze persoon niet heeft deelgenomen aan de aanbestedingsprocedure, zulks op grond dat hij wegens gestelde discriminerende specificaties in de aanbestedingsdocumenten, waartegen hij evenwel geen beroep heeft ingesteld vóór de gunning van de opdracht, niet in staat zou zijn geweest de te plaatsen opdracht volledig uit te voeren.

Hof van Justitie EU (C-230/02, 12 februari 2004)  op eur-lex.europa.eu

Advies 2:

Een belanghebbende dient proactief te handelen en zo spoedig mogelijk na ontdekking van een gebrek te klagen.

Citaat IT-Staffing/ Staat der Nederlanden arrest:

"Wanneer een deelnemer niet klaagt over een door hem gesteld gebrek in de aanbestedingsprocedure op het tijdstip dat hij dit gebrek kende of behoorde te kennen, maar vervolgens wel inschrijft, kan de conclusie zijn dat hij zijn recht heeft verwerkt om alsnog te klagen over het gestelde gebrek. Bij dit alles dient de gegadigde wel een effectieve en doeltreffende rechtsbescherming te genieten.

[...] Dit stelsel, waarbij van een deelnemer wordt verwacht zo spoedig mogelijk eventuele bezwaren naar voren te brengen, is in het Selectiedocument tot uitdrukking gebracht in paragraaf 4.3.4. De daarin gebruikte terminologie 'tegenstrijdigheden en/of onvolkomenheden' moet door een normaal oplettende en redelijk geïnformeerde deelnemer in ieder geval ook aldus worden begrepen dat daaronder (ook) bezwaren vallen die wegens gestelde strijdigheid met het Europese en nationale wettelijk kader leiden tot de noodzaak de aanbesteding af te breken. Voor een normaal oplettende en redelijk geïnformeerde deelnemer moet duidelijk zijn dat de aanbestedende dienst met een dergelijke passage beoogt te voorkomen dat een deelnemer in afwachting van de uitkomst van de aanbesteding 'zijn kruit droog houdt' en pas in een stadium waarin de gebreken niet meer (eenvoudig) kunnen worden geheeld, daartegen zijn bezwaren kenbaar maakt en kenbaar maakt dat hij tegen een gesteld gebrek in de aanbesteding in rechte zal opkomen. De gebruikte bewoordingen 'voor eigen risico en rekening' moeten ook in dat licht worden begrepen."

Hoge Raad (ECLI:NL:PHR:2009:BI0467, 26 juni 2009)   op rechtspraak.nl

Advies 3:

Bij onderdrempelige opdrachten gaat het Grossmann-verweer niet altijd op.

Citaat Roermond/X arrest:

Het is een vraag van nationaal recht onder welke omstandigheden er sprake is van rechtsverwerking. Een rechtsverwerkingsclausule opnemen biedt vaak uitkomst.

r.o. 4.9: "Bij de beoordeling van het onderdeel stel ik voorop dat rechtsverwerking, leidende tot het verlies van recht tegen de wil van de rechthebbende, een extreme vorm van derogerende werking van redelijkheid en billijkheid is: niet slechts een tussen partijen geldende regel blijft dan buiten toepassing, maar het recht of de bevoegdheid zelf vervalt(25). Een beroep op rechtsverwerking is derhalve een beroep op de beperkende werking van de redelijkheid en billijkheid, die terughoudend moet worden toegepast(26).

Van rechtsverwerking kan sprake zijn, indien de schuldeiser zich heeft gedragen op een wijze die naar maatstaven van redelijkheid en billijkheid met het vervolgens geldend maken van het betrokken recht onverenigbaar is(27). Op rechtsverwerking wordt veelal een beroep gedaan in gevallen waarin de schuldeiser zijn recht niet met voortvarendheid heeft geldend gemaakt. Het enkele stilzitten van de schuldeiser is echter onvoldoende om rechtsverwerking aan te nemen(28). Daarvoor is tenminste vereist dat er bijkomende omstandigheden zijn die maken dat de schuldeiser zijn recht niet meer geldend kan maken. Daarbij moet dan vooral worden gedacht aan gevallen waarin de schuldenaar goede redenen had om de vordering niet (meer) te verwachten(29)."

Gerechtshof Den Haag (ECLI:NL:GHDHA:2015:2944, 3 november 2015)   op rechtspraak.nl